«87 ore»: ο αργός θάνατος ενός καθηλωμένου ψυχικά πάσχοντα – Η ταινία της Costanza Quatriglio για την υπόθεση Mastrogiovanni που ακόμα απασχολεί την επικαιρότητα

.

 

87 ORE

.

Δεν ξέρω πόσες-οι είχατε διαβάσει το 2009 για την υπόθεση του Ιταλού αναρχικού δασκάλου Francesco Mastrogiovanni ή έστω αν κάποιες-οι τη θυμάστε κι έτσι θα σας γράψω μερικά πράγματα γι’ αυτήν. Γιατί θα μπορούσε κάλλιστα ν’ αφορά κι οποιονδήποτε άνθρωπο στη χώρα μας μεταφέρεται για ακούσια νοσηλεία σε ψυχιατρικό νοσοκομείο και καθηλώνεται.

.

«87 ore» λοιπόν τιτλοφορείται η ταινία, επειδή τόσες ήταν οι ώρες που καταγραφόταν το μαρτύριο του Mastrogiovanni από κάμερες παρακολούθησης στο ψυχιατρικό τμήμα ενός δημόσιου νοσοκομείου, στο San Luca του Vallo della Lucania, της γειτονικής Ιταλίας, όπου και νοσηλευόταν.

.

Η Costanza Quatriglio αποφάσισε να κάνει αυτή την ταινία, για τον άνθρωπο που καθηλώθηκε χωρίς κανένα λόγο (θα δείτε σοκαριστικές σκηνές στα αυθεντικά video παρακάτω και θα διαπιστώσετε πως αυτό συνέβη όσο κοιμόταν – το προσωπικό ισχυρίζεται πως προηγουμένως αρνήθηκε να υποβληθεί σε εξέταση ούρων), που «ξεχάστηκε» σ’ ένα κρεββάτι χωρίς νερό και φαγητό, γυμνώθηκε και πέθανε ενώ το νοσηλευτικό κι ιατρικό προσωπικό πηγαινοερχόταν γύρω του και καταγραφόταν διαρκώς η εικόνά του.

.

.

Το ντοκιμαντέρ βέβαια βγήκε το 2015, αλλά αφενός πρόσφατα κατάφερα να το δω κι αφετέρου για μένα οι καθηλώσεις είναι ένα θέμα που θα έπρεπε διαρκώς να είναι στην επικαιρότητα και να μας απασχολούν (το φρόντιζε αυτό τόσο η «Πανελλαδική Συσπείρωση για την Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση» όσο και τώρα η «Πρωτοβουλία ‘Ψ’» και το Hearing Voices Aθήνας), επομένως έκρινα σκόπιμο έστω σήμερα να κάνω αυτή την ανάρτηση, στην οποία σαφώς και προσθέτω νέα στοιχεία.

.

Φυσικά δεν ήταν αυτός ο μόνος άνθρωπος που πέθανε κάτω από τέτοιες συνθήκες. Αλλά η ιδιαιτερότητα της περίπτωσης έγκειται στο ότι το υλικό που κατέγραψαν οι κάμερες έφτασε στα χέρια των συγγενών του και παρά την προσπάθεια απόκρυψης που έγινε απ’ τους γιατρούς οι οποίοι εμφάνισαν το θάνατό του Mastrogiovanni ως πνευμονικό οίδημα, ο εισαγγελέας Renato Martuscelli  απήγγειλε κατηγορίες σε 6 εξ’ αυτών καθώς και σε 12 νοσοκόμους (και στη συνέχεια θα δούμε τι έγινε μ’ αυτό το ζήτημα). Σε πολλές άλλες περιπτώσεις δυστυχώς δεν μαθεύονται οι αληθινές αιτίες ανάλογων θανάτων, ποτέ.

.

.

Συντρέχει βέβαια κι ένας ακόμη λόγος, αφού δράττοντας την ευκαιρία θα σας γράψω κι άλλα πράγματα για κείνον που θεωρώ πως έχει νόημα να γνωρίζουμε, αλλά πριν ας επιστρέψουμε στο συγκεκριμένο ντοκιμαντέρ και στα λόγια  της σκηνοθέτιδας που ξεχώρισα απ’ αυτή τη συνέντευξη που έδωσε εδώ, σε ελεύθερη δική μου μετάφραση-απόδοση:

.

«Υπάρχει μόνο το σώμα του Mastrogiovanni, το πρόσωπο δεν υπάρχει για εκείνους που εργάζονται γύρω του. Και για εκείνους που καθαρίζουν το δωμάτιο…  είναι σαν να μην είχε βρεθεί ποτέ εκεί. Η μέγιστη ορατότητα μέσω της κάμερας αντιστοιχεί εδώ στο μέγιστο της αορατότητας.

.

Εδώ όλα ανατίθενται σε μηχανισμούς (ενν: τις κάμερες), δεν υπάρχει ανθρώπινη σχέση. Όλα γίνονται ψυχρά, μακρινά, απάνθρωπα. Αυτή είναι η απάντηση που έδωσα για την αιτία του συμβάντος. Με άλλα λόγια, είναι ένας κόσμος που καθορίζεται απ’ την έλλειψη ευαισθησίας. (Αυτός ο άνθρωπος) θεωρήθηκε ως ένα πράγμα, ένα σώμα, στερημένο από κάθε αξιοπρέπεια. Όχι μόνο όσοι βλέπουν το βίντεο αλλά και όλοι οι άλλοι σ’ αυτό το δωμάτιο είναι σαν τα ρομπότ που κινούνται μηχανικά μαζί με ένα απλό σώμα.

 .

(…) Η εξάλειψη του ατόμου, αντί της ασθένειας, έγινε από τους Ναζί. Η περίπτωση του Mastrogiovanni μας έβαλε μπροστά σε μια δραματική αποτυχία της φροντίδας.

Είναι η αποτυχία του ανθρώπου…»

.

.

Και πως να μη νιώθει έτσι; Προφανώς κι είναι η αποτυχία του ανθρώπινου είδους όλο αυτό. Και βάζει όλες-ους μας θέλω να πιστεύω σε προβληματισμό, μ’ όσα θίγει. Γιατί μετά βαΐων και κλάδων χαιρετίστηκε από την κυρίαρχη ψυχιατρική μεταξύ άλλων κι η διαρκής παρακολούθηση των ψυχικά πασχόντων κι ιδού το αποτέλεσμα. Κι όχι δεν μπορούμε να πούμε πως μία «περίπτωση» ήταν μόνο. Όχι.

.

Δεν αρκεί να «παρακολουθείς» κάποια-ον κατά αυτόν τον τρόπο, αν δε χτίζεις σχέση μαζί του κι αν δεν τον φροντίζεις αληθινά κι ουσιαστικά. Για ποια «περίθαλψη» να μιλήσουμε; Μιλούν οι πολύ σκληρές (σας το τονίζω) εικόνες μόνες τους. Κι όποια-ος ξέρει ιταλικά θα καταλάβει και τα σχόλια που στην ουσία επισημαίνουν το πόσες φορές αδιαφόρησαν όσες-οι βρισκόταν γύρω του. Αυτοί ακριβώς που είχαν την ηθική, νομική, επιστημονική υποχρέωση να τον θεραπεύσουν.

.

.

Το δελτίο τύπου της RAI 3 που προέβαλλε το ντοκιμαντέρ το 2015 έγραφε σε ελεύθερη μετάφραση, τα εξής: «Ένα μοναδικό ντοκιμαντέρ στο είδος του… » και συνέχιζε: «Μπορεί να ρίξει φως σ’ όσα συμβαίνουν στα ψυχιατρεία και να ανοίξει μια σοβαρή συζήτηση σχετικά με τη νόμιμη χρήση της καθήλωσης στις ψυχιατρικές πτέρυγες των νοσοκομείων και για την ολοένα και πιο αρνητική έκβαση της υποχρεωτικής θεραπείας για την υγεία«.

.

Προσωπικά δεν αισθάνομαι καμία ανάγκη να προσθέσω την ανούσια γνώμη μου για την ταινία που είχε την υποστήριξη της Διεθνούς Αμνηστίας. Μου αρκεί να σας μεταφέρω όλα αυτά, μου αρκεί που κρατάει έτσι η δημιουργός της ανοιχτή τη συζήτηση για το θέμα. Και πριν πάμε παρακάτω θέλω να προσθέσω πως οι συγγενείς του  Mastrogiovanni έχουν φτιάξει εδώ και χρόνια αυτό το site για κείνον. Τους είχαν αποτρέψει τότε να τον επισκεφτούν όσο νοσηλευόταν.

.

Χάρη στην καμπάνια τους «Diamo Voce a Franco» («Ας δώσουμε Φωνή στον Φράνκο») που έγινε μέσω της «L’ espresso» ώστε να μην ξεχαστεί το τι του συνέβη και να έχει μια κάποια χρησιμότητα τρόπον τινά ο θάνατός του, η καθήλωση δεν εφαρμόζεται πια στο συγκεκριμένο νοσοκομείο, όπου πέθανε, όπως γράφουν.

.

DiamoVoceaFranco6per3

.

Μην βιαστείτε όμως να βγάλετε συμπεράσματα. Θα δούμε μαζί τι γίνεται μ’ αυτή την ιστορία. Το site που σας προανέφερα βέβαια, να ξέρετε, έχει να ενημερωθεί απ’ το 2016. Απ’ το 2009 επίσης γραφόταν για κείνον συνεχώς άρθρα στο ιταλικό περιοδικό «A rivista anarchica». Προσθέτω την πληροφορία αυτή μιας κι όσο έψαχνα στo google την υπόθεσή του, είδα πως αν εξαιρέσω το indymedia, όλες οι άλλες ελληνικές πηγές (που εμφανίζονται βέβαια, γιατί για τις υπόλοιπες δεν μπορώ να γνωρίζω) αλλά και κάποιες ιταλικές τον αναφέρουν μόνο ως δάσκαλο δημοτικού σχολείου, αφαιρώντας του την ιδιότητα του αναρχικού.

.

Και δεν ήταν απλά ένας αναρχικός. Είχε εμπλακεί στην πολύκροτη υπόθεση του Giovanni Marini, του αναρχικού συγγραφέα και ποιητή, είχε προφυλακιστεί κι ακολούθως αθωωθεί. Ο Mastrogiovanni μάλιστα ήταν που μαχαιρώθηκε απ’ τον φασίστα Carlo Falvella κι αναγκάστηκε ο Marini να επέμβει ώστε να τον βοηθήσει με τα γνωστά αποτελέσματα. Το αναφέρω γιατί όταν λέμε μια ιστορία ή την γράφουμε, πρέπει να τη λέμε ολόκληρη (στα σχόλια θα μάθετε περισσότερα). Κάθε στοιχείο έχει το ειδικό του βάρος.

.

Όπως ας πούμε το ότι ο ίδιος ο Mastrogiovanni είχε πει μες το ασθενοφόρο που τον μετέφερε για ακούσια νοσηλεία: «Μη με πάτε στο Vallo γιατί εκεί θα με σκοτώσουν». Οι Δικηγόροι χωρίς Σύνορα της Ιταλίας το υπογράμμιζαν στο κείμενό τους που δημοσιεύτηκε στις 10 Απριλίου του 2017 (θα το βρείτε εδώ) όπου έκαναν λόγο για το ενδεχόμενο μιας προαποφασισμένης πολιτικής βεντέτας εκ μέρους της άκρας δεξιάς και κατήγγειλαν τις μεθοδεύσεις που όλ’ αυτά τα χρόνια γίνονται ώστε να πέσουν στα «μαλακά» οι υπεύθυνοι. Έγινε προσπάθεια ν’ απαλλαχτούν εντελώς, καταδικάστηκαν σε 5-6 χρόνια παύση κι ακολούθως με εφέσεις, κωλυσιεργίες κ.α. σε 1 χρόνο και 2 μήνες οι νοσηλεύτριες-ες και σε 2 οι γιατροί. Είχε προταθεί μάλιστα να επιστρέψουν σε κείνη τη φάση στα καθήκοντά τους.

.

Mastrogiovanni

-Δάσκαλε, τι μπορούμε να κάνουμε για σας;   -Να μη με ξεχάσετε!

.

Επισημαινόταν λοιπόν στο κείμενο πως τέτοιες μειώσεις των ποινών, για «εγκληματίες του λευκού κολάρου» (για να θυμηθούμε και τους εγκληματολογικούς όρους) δίνουν ένα είδος μηνύματος πως όλα μπορούν να συνεχίσουν να γίνονται όπως πριν: να καθηλώνονται δηλαδή οι πάσχοντες όχι για θεραπευτικούς λόγους ή επειδή είναι σε κρίση αλλά για τη διευκόλυνση των γιατρών και των νοσηλευτών, απάνθρωπα, κυνικά, εφόσον δεν υπάρχει έλεγχος,  τάχα λόγω της «έλλειψης προσωπικού» και έχοντας το βασικότερο τη βεβαιότητα όσοι διατάζουν τις καθηλώσεις πως θα μείνουν ατιμώρητοι, όπως είχε πει ο Francesco Rotondo.

.

Έγραφαν κι άλλα οι Ιταλοί Δικηγόροι χωρίς Σύνορα, αλλά δεν έχω τις απαραίτητες νομικές γνώσεις για να πλοηγηθώ μες σ’ αυτό τον κυκεώνα δικών, αναβολών, αποφάσεων, εφέσεων κτλ. Προσπάθησα λοιπόν να σας μεταφέρω τα βασικά στοιχεία και κρατήστε πως πέραν των άλλων, σημαντικότατων θεμάτων που έθιξαν, έκρουσαν και τον κώδωνα του κινδύνου σχετικά μ’ αυτό: αν οι υπεύθυνοι της συγκεκριμένης ιστορίας μείνουν ατιμώρητοι ή ξεφύγουν εύκολα, θ’ αποθαρρυνθούν στο μέλλον τα θύματα εγκατάλειψης και κακοποίησης μες το σύστημα υγείας να πάρουν τη νομική οδό.

.

Έψεγαν επίσης την Ιταλική κυβέρνηση που δεν έχει δημιουργήσει ακόμα Σώμα ελεγκτών Δημόσιας Υγείας, προειδοποιούσαν πως θ’ απευθυνθούν στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο και επέμεναν «πως δεν μπορεί να παραμένουν ατιμώρητες οι καταχρήσεις της Ψυχιατρικής που εξαναγκάζει κι επιβάλλει θεραπείες που έχουν αποδειχτεί καταστρεπτικές, βλαβερές πέρα από κάθε λογική αμφιβολία» κ.ο.κ. Γι’ αυτό άλλωστε επέλεξα να σας μεταφράσω αυτά τα σημεία όπως θα καταλαβαίνετε τώρα, που φυσικά και θα μπορούσαν να έχουν γραφτεί και για όσα συμβαίνουν στην Ελλάδα.

.

tso radicali-2

.

Στη συνέχεια απ’ τους Ιταλούς Ριζοσπάστες προτάθηκε ένας νόμος που φέρει τ’ όνομα του Mastrogiovanni («legge Mastrogiovanni»), ώστε όποιος εισάγεται ακούσια αμέσως να μπορεί να έχει δικηγόρο (νομική συνδρομή) που θα ελέγχει κάθε διαδικασία σχετική με τη νοσηλεία του ούτως ώστε να διασφαλίζεται η μέγιστη διαφάνεια των συνθηκών φροντίδας εντός των ψυχιατρικών κλινικών, να απαγορεύεται η χρήση μηχανικής συγκράτησης (καθήλωσης δηλαδή), να επιτρέπεται η είσοδος συγγενών στα νοσοκομειακά δωμάτια κτλ.

.

O αντίλογος υπάρχει και υποστηρίζει πως γίνεται πολύς λόγος σ’ αυτή την πρόταση για τις ελευθερίες που πρέπει να έχει ο λήπτης/χρήστης υπηρεσιών ψυχικής υγείας, αλλά λίγος για το δικαίωμά του στη θεραπεία. Και το δικαίωμα του να νοσηλεύεται με αξιοπρέπεια και με κάθε σεβασμό, να το παραμερίσουμε; Κι η αξία της ανθρώπινης ζωής πόσο πια να εκπέσει; Κι η «κουβέντα» συνεχίζεται…Κι η καθεμία, ο καθένας από σας που διάβασε όλ’ αυτά, ας βγάλει τα συμπεράσματά του.

.

.

.

.

.

.

Advertisements

~ από aikaterinitempeli στο Ιανουαρίου 12, 2018.

Ένα Σχόλιο to “«87 ore»: ο αργός θάνατος ενός καθηλωμένου ψυχικά πάσχοντα – Η ταινία της Costanza Quatriglio για την υπόθεση Mastrogiovanni που ακόμα απασχολεί την επικαιρότητα”

  1. O Mastrogiovanni όπως έγραψαν οι μαθητές του ήταν ο ψηλότερος δάσκαλος του κόσμου. Έτσι φαινόταν στα μάτια τους γιατί έφτανε σχεδόν τα 2 μέτρα. Δίδασκε μαθηματικά, αλλά τον θυμούνται να διαβάζει λεξικά στον ελεύθερο χρόνο του γιατί όπως τους έλεγε είναι πάντα ωραίο να μαθαίνει κανείς καινούριες λέξεις. Αντιμετώπιζε με μεγάλη ηρεμία, όπως διηγούνται, δύσκολες καταστάσεις και δεν είχε ποτέ προβλήματα με τους γονείς ή τους συναδέλφους του.

    Ήταν όμως επίσης θερμός αντιφασίστας και κυρίως γνωστός αναρχικός. Σε μια ταραγμένη περίοδο λοιπόν, το 1972, στις 7 Ιουλίου κι ενώ περπατούσε στο Σαλέρνο με τον έτερο αναρχικό ποιητή Giovanni Marini, μαχαιρώθηκε στο μηρό αιφνίδια από ομάδα οργανωμένων φασιστών. Ο Marini προσπαθώντας να τον βοηθήσει, πήρε το μαχαίρι απ’ τον επιτιθέμενο νεαρό Carlo Falvella γραμματέα της Fuan (της οργάνωσης νεολαίας του MSI) και στη συμπλοκή μαζί του εντέλει τον σκότωσε. Το γεγονός είχε σαν αποτέλεσμα να φυλακιστούν και οι δύο και μετά από μήνες μεγάλης ταλαιπωρίας να αφεθεί ελεύθερος μόνο ο Mastrogiovanni. Για να καταλάβετε το πόσο απασχολούσε την κοινή γνώμη, αρκεί νομίζω να σας πω πως θέση υπέρ της αποφυλάκισης του Marini πήρε και ο γνωστός μας Ντάριο Φο.

    Αργότερα, το 1999 σε μια άλλη διένεξή του με την αστυνομία, ο Mastrogiovanni φορτώθηκε με πολλαπλές κατηγορίες και ισχυρίστηκε πως ξυλοκοπήθηκε άγρια. Προφανώς θα είχε δίκιο, αφού απαλλάχτηκε απ’ όλες τις κατηγορίες δευτεροβάθμια, αθωώθηκε κι αποζημιώθηκε.

    Όλ’ αυτά τα γεγονότα όμως του είχαν επιφέρει κατάθλιψη κι έτσι είχε αναγκαστεί να νοσηλευτεί άλλες δύο φορές το 2002 και το 2005. Εξέφραζε φόβους για τη ζωή του που εκλαμβάνονταν ως παραληρηματικές ιδέες, αλλά με τέτοιο παρελθόν κανείς δεν μπορεί να είναι σίγουρος για το αν πράγματι τον κυνηγούσαν, όπως ισχυριζόταν.

    Αργότερα, το 1999 σε μια άλλη διένεξή του με την αστυνομία, φορτώθηκε με πολλαπλές κατηγορίες και ισχυρίστηκε πως ξυλοκοπήθηκε άγρια. Προφανώς οι ισχυρισμοί του ευσταθούσαν, αφού απαλλάχτηκε απ’ όλες τις κατηγορίες δευτεροβάθμια, αθωώθηκε κι αποζημιώθηκε. Όλ’ αυτά τα γεγονότα όμως του είχαν επιφέρει κατάθλιψη κι έτσι αναγκάστηκε να νοσηλευτεί το 2002 και εκ νέου το 2005.

    Εξέφραζε φόβους για τη ζωή του που εκλαμβάνονταν όμως ως παραληρηματικές ιδέες. Το βράδυ που προηγήθηκε της σύλληψης του, με εντολή του Δημάρχου ζητήθηκε η ακούσια νοσηλεία του για επικίνδυνη οδήγηση στην πόλη. Οι αστυνομικοί ισχυρίστηκαν πως ανέπτυξε μεγάλη ταχύτητα και χάθηκε με «κενό βλέμμα». Οι συγγενείς του απόρησαν πως μες τη νύχτα είδαν το βλέμμα του οι αστυνομικοί και γιατί αφού ήταν έτσι δεν τον σταμάτησαν να του κόψουν κλήση και ν’ ακολουθηθεί η συνήθης διαδικασία. Τα ερωτήματά τους έμειναν αναπάντητα.

    Το επόμενο πρωί, οι αστυνομικοί ισχυρίστηκαν πως δεν υπάκουσε σε σήμα τους και προσπαθώντας να ξεφύγει έπεσε με το αυτοκίνητο στη θάλασσα, καθώς τον κυνηγούσε εκτός απ’ την Αστυνομία, η Πυροσβεστική και το Λιμενικό. Η σύλληψή του ήταν κινηματογραφική. Του ξεφούσκωσαν τα λάστιχα του αυτοκινήτου ενώ οι αστυνομικοί φώναζαν με ντουντούκες στους κολυμβητές και στους λουόμενους που βρίσκονταν εκεί ν’ απομακρυνθούν γιατί αυτό το άτομο ήταν “επικίνδυνο”. Όπως τονίζουν όσοι ασχολήθηκαν με την υπόθεση, ας κρατήσουμε στο μυαλό μας, πως δεν επρόκειτο για κάποιον μεγαλομαφιόζο για να δικαιολογείται τέτοια κινητοποίηση απ’ τις αρχές, αλλά για κάποιον που απλώς κατηγορούνταν ότι οδηγούσε επικίνδυνα.

    Οι αστυνομικοί ισχυρίστηκαν ακόμη πως ούρλιαζε και τραγουδούσε “πολιτικά τραγούδια”, δηλαδή το “Addio Lugano Βella”, ένα τραγούδι αποχαιρετισμού (τραγική ειρωνεία ίσως αυτή η επιλογή) και συνδεδεμένο με την ιστορία του αναρχικού κινήματος στη γειτονική χώρα
    Οι πρώτοι στίχοι του λένε σ’ ελεύθερη μετάφραση:

    Αντίο, όμορφο Λουγκάνο,
    γλυκιά γη μου,
    εξορισμένοι μ’ ενοχές
    οι αναρχικοί πηγαίνουν μακριά, φεύγουν
    τραγουδώντας
    με ελπίδα στην καρδιά τους.

    Παρ’ όλα όσα όμως λέει η αφήγηση των αρχών και παρά το ότι όλη αυτή η κινητοποίησε έγινε για να συλληφθεί ως “επικίνδυνο άτομο”, παραδόξως στη συνέχεια του επιτράπηκε να κάνει ντουζ σε παρακείμενο κάμπινγκ, να πιει νερό και καφέ και μετά να μπει στο νοσοκομειακό για την μεταφορά του. Εκεί παρακάλεσε παρουσία μαρτύρων, να μην τον πάνε στο νοσοκομείο όπου και μεταφέρθηκε τελικά, γιατί πίστευε πως θα τον σκοτώσουν. Εισήχθη ήρεμος, πήρε μόνος του το φαγητό του, χαιρέτησε διά χειραψίας άτομα απ’ το προσωπικό, αλλά αρνήθηκε να υποβληθεί σε εξέταση ούρων. To video δείχνει τι ακολούθησε.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: