Javier Heraud: O Ποιητής

«Συμβαίνει να μη φοβάμαι να πεθάνω, ανάμεσα σε πουλιά και δέντρα…»

Javier Heraud (απόσπασμα απ’ το ποίημα «Ελεγεία», μετάφραση Σοφία Πουλουπάτη)

Javier Luis Heraud Pérez-Tellería​ (γεννήθηκε στη Lima στις 19/1/1942 και τον σκότωσαν στο Madre de Dios, στις 15/5/1963)

Με κάποιους ανθρώπους δε διασταυρώνονται ποτέ οι βίοι μας, τα πεπρωμένα μας αν θέλετε, μιας και γεννιόμαστε σε διαφορετικές εποχές και σε διαφορετικά μέρη της υφηλίου επίσης. Κι όμως.. έχουμε τόσα κοινά στοιχεία μαζί τους.

Έτσι ένιωσα λοιπόν κι εγώ, ότι τον αναγνώρισε δηλαδή η ψυχή μου αυτόν τον άνθρωπο, όταν παρακολούθησα το σχετικό ντοκιμαντέρ, που προβλήθηκε πρόσφατα απ’ το 7ο Διεθνές Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Πελοποννήσου.

Javier Heraud (Χαβιέρ Ερώ), Περουβιανός ποιητής, έντονα πολιτικοποιημένος, αντάρτης, σκοτωμένος μόλις στα 21 του… Και σα να το προαισθανόταν το σκοτεινό του μέλλον, όταν έγραφε την «Ελεγεία»…

Διάβασα μερικά ποιήματα του, ύστερα κι άλλα κι οι λέξεις του μου μίλησαν, τις σκέψεις του τις συμμερίστηκα, οι παραλληλισμοί του με τα ποτάμια για παράδειγμα, μοιάζουν τόσο με τους δικούς μου.

Δεν υπάρχει απ’ ότι είδα τουλάχιστον στα γρήγορα, τίποτα για ‘κεινον στα ελληνικά πέρα απ’ την περίληψη του ντοκιμαντέρ κι αυτό αποτέλεσε ένα καλό κίνητρο για τη συγκεκριμένη ανάρτηση. Αν και χάθηκε τόσο πρόωρα, το έργο του θεωρείται θεμελιώδες για την Περουβιανή ποίηση κι είναι κρίμα να μην το γνωρίζουμε. Γενικώς, τα περισσότερα άρθρα που βρήκα δεν είναι καν στ’ αγγλικά.

Γι’ αυτό κατέγραψα ένα ποίημα του που διαβάστηκε στο ντοκιμαντέρ, για να το μοιραστώ μαζί σας κλείνοντας αυτή την ανάρτηση. Το εμπνεύστηκε, στην Κούβα, το 1962. Την μετάφραση έχει κάνει η κυρία Σοφία Πουλουπάτη και το θέμα του είναι η ποίηση:

«ARTE POÉTICA

Ειλικρινώς,

ειλικρινώς μιλώντας,

η ποίηση είναι δύσκολη δουλειά,

που χάνεται ή νικιέται

στο ρυθμό των φθινοπωρινών χρόνων.

Όταν κάποιος είναι νέος

και τα άνθη που πέφτουν δεν συλλέγονται

τότε γράφει και γράφει τις νυχτιές

και γεμίζει εκατοντάδες άχρηστες σελίδες.

Κάποιος μπορεί να καυχηθεί λέγοντας

«Γράφω χωρίς να διορθώνω,

τα ποιήματα ρέουν απ’ το χέρι μου

σαν την άνοιξη που έριξε

τα γέρικα κυπαρίσσια στο δρόμο μου».

Αλλά καθώς περνά ο καιρός

και τα χρόνια φιλτράρονται

μέσα από τους ναούς

η ποίηση μετατρέπεται

σε έργο αγγειοπλάστη,

άργιλος ψημένος ανάμεσα στα χέρια σου,

άργιλος που έχουν ψήσει φλόγες αεικίνητες.

Και η ποίηση είναι μια υπέροχη αστραπή,

μια βροχή σιωπηλών λέξεων,

ένα δάσος καρδιοχτυπιών κι ελπίδων,

το τραγούδι των καταπιεσμένων λαών,

το νέο τραγούδι των απελευθερωμένων λαών.

Και η ποίηση είναι, τότε,

η αγάπη,

ο θάνατος,

η λύτρωση του ανθρώπου».

*Η φωτογραφία της ανάρτησης είναι από εδώ.