«LUDLOW, oι Έλληνες στους Πολέμους του Άνθρακα»: Ολόκληρο το υποτιτλισμένο ντοκιμαντέρ στο Vimeo

Λόγω της ημέρας, για να μην ξεχνάμε, ένα ντοκιμαντέρ που προσφέρεται για παραλληλισμούς και αποσαφηνίζει γνωστά αφηγήματα:

«Η Εργατική Πρωτομαγιά που γιορτάζεται σε όλα τα μέρη του κόσμου, πλην των Ηνωμένων Πολιτειών, ξεκίνησε με ένα εργατικό συλλαλητήριο στις ΗΠΑ, όπου εξερράγη μια βόμβα και η αστυνομία κατηγόρησε τους αναρχό- σοσιαλιστές σαν υπεύθυνους…»

Κάπως έτσι ξεκίνησαν όλα και θα μάθετε πως συνεχίστηκε η ιστορία και πως την έζησαν οι τότε Ελληνο-Αμερικανοί και τη διηγούνται οι απόγονοί τους.

Προσωπικά, στάθηκα σε μερικά σημεία, όπως αυτό που θα διαβάσετε παρακάτω, έχοντας στο νου μου τους ξένους εργάτες που δουλεύουν ανά τον κόσμο ανασφάλιστοι, τους Ινδούς των θερμοκηπίων που βλέπω στο Μαραθώνα τα καλοκαίρια να κάνουν μπάνιο στα γρήγορα (συχνά με όλα τους τα ρούχα υπό την εποπτεία πάντα των αφεντικών), εκείνους της Μανωλάδας, τον άνθρωπο που έδωσε τέλος στη ζωή του πρόσφατα, κι άλλους, κι άλλους…

Όσοι υποστηρίζουν ότι «εμείς δεν ήμασταν έτσι», υπονοώντας αλλά και κραυγάζοντας ενίοτε πως ό λ ο ι οι Έλληνες όπου δούλεψαν είχαν άμεμπτη συμπεριφορά και ήταν νόμιμοι («είχαμε χαρτιά εμείς!»), χρήσιμο είναι να δουν ολόκληρο το ντοκιμαντέρ και να συμβουλευτούν τα επίσημα στατιστικά στοιχεία για την εγκληματικότητα των Ελλήνων (μεταναστών πρώτης γενιάς), στην Αμερική. Είχα συμπεριλάβει τέτοιες πηγές κι εγώ άλλωστε στο δεύτερο βιβλίο μου και πρότεινα συχνά μάλιστα (απ’ το «μακρινό» 2010) αυτό το ντοκιμαντέρ, όπως προτείνω τώρα και το συγκεκριμένο. Γιατί μπορεί η ιστορία γράφεται απ’ τους νικητές, να παραχαράσσεται ναι, εύκολα, αλλά μερικά πράγματα ευτυχώς δεν αποσιωπούνται για πάντα:

«Οι Έλληνες δεν ήταν ευπρόσδεκτοι στις ΗΠΑ. Οι Αμερικανοί θεωρούσαν πως όλοι οι μετανάστες τους παίρνουν τις δουλειές και οι Έλληνες κατάφεραν να χαρακτηριστούν ως το κατώτερο είδος Ευρωπαίου και ίσως ούτε καν ως Ευρωπαίοι.

Στη Δύση οι εργάτες σιδηροδρόμων δούλευαν σε ομάδες. 20, 30, 40 άτομα δούλευαν και ζούσανε μαζί. Δεν επιτρεπόταν στους Έλληνες να κατασκηνώνουν με άλλους Ευρωπαίους. Ήταν υποχρεωμένοι να ζουν με τους Ασιάτες, συνήθως τους Ιάπωνες.

Και φυσικά είχαν πάντα τις χειρότερες δουλειές, δηλαδή τις ανατινάξεις με δυναμίτη...»

Dan Georgakas (συγγραφέας του «Greek American Radicalism in the 20th Century»)

Ας λάβουμε υπόψη λοιπόν την ιστορία και ας μην ξεχνάμε πως οι θέσεις των ανθρώπων («νόμιμων» και «παράνομων»), αλλάζουν συνεχώς σ’ αυτό τον κόσμο. Γι’ αυτό έχει νόημα να προτάσσουμε την αλληλεγγύη μας, να θυμόμαστε πως «οι ξένοι που παίρνουν τις δουλειές» ήταν κάποτε πολλοί Έλληνες σε άλλα κράτη. Εμείς θεωρούμασταν εγκληματίες κι ήμασταν απολύτως ανίσχυροι, όπως σήμερα είναι κάποιοι άλλοι:

«Επισκεπτομένη αυτούς εις τας καλύβας των και φιλοξενουμένη παρ’ αυτών, είχον την ευκαιρία να παρακολουθώ τα της εργασίαν των, να μανθάνω τα των μισθών των, να ακούω τα παραπονά των προς τους επιστάτες των έργων αυτών… Ενθυμούμαι ένα Κρητικάκι, εξι πόδας υψηλόν, να κλαίη σα μικρό παιδί όταν μοι αφηγείτο πως τους μεταχειρίζετο σκληρώς, απανθρώπως, ο φύλαξ, όταν μου έλεγε πως τους βλέπει ως εγκληματίας ο επιστάτης…»

Μαρία Σαραντοπούλου-Οικονομίδου (αποσπάσματα απ’ το βιβλίο «Οι Έλληνες της Αμερικής όπως τους είδα», Νέα Υόρκη, 1916)

Η επόμενη «εκπαιδευτική συνάντηση» της Πρωτοβουλίας ‘Ψ’, την Παρασκευή, 31 Γενάρη 2020, στις 19.30

Η επόμενη «εκπαιδευτική συνάντηση» της «Πρωτοβουλίας για ένα Πολύμορφο Κίνημα στην Ψυχική Υγεία», θα γίνει την Παρασκευή 31/1/2020, ώρα 19.30, στο χώρο της “Παναρκαδικής”, οδός Τζωρτζ 9 (κοντά στην πλ. Κάνιγγος), με θέμα:

«Ο ρόλος των ΜΚΟ στην Ψυχική Υγεία και στο προσφυγικό».

-Είναι «μη κυβερνητικές», ή κρατικοδίαιτες ; «Μη κερδοσκοπικές», ή ποικιλοτρόπως κερδοφόρες για τα αφεντικά τους;

-έχουν σχέση με την όποια «καινοτομία» που επικαλούνται, ή απλώς με εκμοντερνισμένες παλαιολιθικές πρακτικές;

-εκφράζουν την «κοινωνία των πολιτών», όπως αυτοδιαφημίζονται, ή αποτελούν κρατικά εργαλεία, αφενός, ελέγχου, διαχείρισης και χειραγώγησης των πιο αδύναμων και «κοινωνικά απόβλητων» ομάδων και αφετέρου, ιδιωτικοποίησης της Υγείας και της Πρόνοιας και ανεξέλεγκτης καταστρατήγησης των εργασιακών δικαιωμάτων;

Προάγοντας τον «εθελοντισμό» (απλήρωτη εργασία), αλλά και, σε όλο πιο ευρεία έκταση, πρακτικές επιτήρησης και ελέγχου του προσωπικού, (με κάμερες) και των «ωφελουμένων» (εκτός από κάμερες και με ποικίλα άλλα με ηλεκτρονικά μέσα). Την ίδια στιγμή που επιχειρούν σε καταστάσεις κρίσης μετατρέποντας τον πόνο και το θάνατο σε θέαμα και, στο τέλος τέλος, σε κεφάλαιο…

Θα γίνουν εισηγητικές παρεμβάσεις από μέλη της Πρωτοβουλίας ‘Ψ’, καθώς και τοποθετήσεις από μέλη του ΣΒΕΜΚΟ στα πλαίσια της συζήτησης που θ΄ ακολουθήσει.

ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΛΥΜΟΡΦΟ ΚΙΝΗΜΑ ΣΤΗΝ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ ‘Ψ’: ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΙΚΟ ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΜΚΟ «ΑΝΙΜΑ»

Το δικαστήριο, που έγινε πριν μερικές μέρες, για να εκδικάσει την αγωγή κατά της ΜΚΟ «ΑΝΙΜΑ» από την ψυχολόγο Ε.Γ, για την καταχρηστική και εκδικητική απόλυσή της από την εν λόγω ΜΚΟ, ήταν μια ευκαιρία να βγουν σε δημόσια ακρόαση, χωρίς τον κίνδυνο του συνήθους χαρακτηρισμού τους ως «κακόβουλων συκοφαντιών», τα άκρως ιδρυματικά τεκταινόμενα μέσα στην πλειονότητα των δομών ψυχικής υγείας των ΜΚΟ (χωρίς, φυσικά, να εξαιρούνται αυτές του δημοσίου).

Επικεντρώνουμε εδώ στις κρατικοδίαιτες ΜΚΟ, όχι μόνο με αφορμή την εκδικαζόμενη υπόθεση σχετικά με την «ΑΝΙΜΑ» αλλά και επειδή, γενικά, όλες «το παίζουν» καινοτόμες, ότι προάγουν το καινούργιο, το «νέο», ενώ, στην πραγματικότητα, αναπαράγουν ό,τι πιο «παλιό», ό,τι πιο παλινδρομικό. Στην περίπτωσή μας, για παράδειγμα, βαυκαλίζονται και αυτοδιαφημίζονται ως εισαγωγείς πρωτοποριακών προσεγγίσεων, όπως η drug free (χωρίς ψυχοφάρμακα) ψυχιατρική, αλλά με τον πιο ανεύθυνο και συχνά επιζήμιο για τους άμεσα ενδιαφερόμενους τρόπο, μεταλλάσσοντας αυτές τις εναλλακτικές και πρωτοποριακές προσεγγίσεις στο αντίθετό τους.

Όπως πρόκυψε από τις μαρτυρικές καταθέσεις, στο οικοτροφείο της ΑΝΙΜΑ «υπήρχε» ψυχίατρος «εκ του μακρόθεν», έως καθόλου. Δεν είναι γιατί επενδύουμε σε κάποιον απόλυτο και εκ των ουκ άνευ ρόλο του ψυχιάτρου, αλλά, με δεδομένη την έλλειψη σχετικής εκπαίδευσης και εμπειρίας των άλλων μελών της θεραπευτικής ομάδας, είναι αδιανόητο να γίνονται συνταγογραφήσεις χωρίς ο ψυχίατρος να έχει άμεση (πόσο μάλλον τακτική) επαφή με το άτομο για το οποίο συνταγογραφεί.

Το αποτέλεσμα ήταν να επαφίεται, τελικά, η πραγματική δοσολογία, και η εν γένει διαχείριση της φαρμακοθεραπείας, στην ψυχολόγο υπεύθυνη του οικοτροφείου. Μερικοί από τους ενοίκους του οικοτροφείου «απορρυθμίστηκαν» πλήρως, κάποιοι είχαν πολύ κακή έκβαση, με αποτέλεσμα νοσηλείες στο ψυχιατρείο, με περιρρέοντες τους συνήθεις στις ΜΚΟ χαρακτηρισμούς, που συνοδεύουν αυτές τις περιπτώσεις (με τις πιο πολύπλοκες ανάγκες, που δεν υπ-ακούνε στους επιβαλλόμενους πειθαρχικούς κανόνες κλπ), ως των «μη κατάλληλων» για οικοτροφείο. Ή στον πλήρη αρνητισμό για λήψη τροφής κλπ, με τραγικές συνέπειες. Προφανώς, η drug free προσέγγιση δεν έχει καμιά σχέση με αυτές τις ανεύθυνες πρακτικές.

Η άλλη πλευρά των «καινοτόμων» πρακτικών στην ΑΝΙΜΑ, είναι, φυσικά, η συνήθης στις στεγαστικές δομές των ΜΚΟ «ελεγχόμενη έξοδος», η «κλειδωμένη πόρτα». Στην ίδια την ακροαματική διαδικασία αναφέρθηκε, από τη πλευρά των μαρτύρα που είχε στείλει η ΜΚΟ – όπως, άλλωστε, και για το ζήτημα του ψυχιάτρου που προαναφέρθηκε – ότι η έξοδος ενοίκου είναι συνυφασμένη με το «φύλλο εξόδου»: για να βγει ένας ένοικος, υπογράφει ένα έντυπο, στο οποίο αναγράφονται τα στοιχεία του, πού πάει και πότε θα γυρίσει. Υπογράφει και ο υπεύθυνος βάρδιας. Με αυτό το έντυπο, υποτίθεται ότι ο ένοικος αναλαμβάνει την ευθύνη για ό,τι τυχόν του συμβεί έξω… Το ίδιο έντυπο υπογράφει και συνοδός, αν υπάρχει. Κάποιοι από τους ενοίκους είναι αναγκασμένοι να βγαίνουν εσαεί έξω μόνο με συνοδεία. Πιο ιδρυματική, ασυλική, αλλά «εκμοντερνισμένη» (με υπογραφές κλπ) πρακτική, δύσκολα μπορεί κανείς να φανταστεί. Αυτό ήταν, άλλωστε, και ένα από τα σημεία αιχμής των αντιπαραθέσεων που συνάντησε και είχε η Ε.Γ. στο οικοτροφείο αυτό. Και δεν αναφερόμαστε σε άτομα (ελάχιστα) που μπορεί, πχ, να είχαν πρόβλημα άνοιας κλπ, αλλά στην μεγάλη πλειονότητα των αποκαλούμενων «λειτουργικών» ατόμων. Ηταν με την έλευσή της εκεί που έγινε αγώνας να είναι η «πόρτα πραγματικά, και όχι μόνο στα λόγια, ανοιχτή» – να γίνει, δηλαδή, αποδεκτός, ως λειτουργία της δομής, ο χαρακτήρα της ως «υποστηριζόμενης κατοικίας», ένα μεταβατικό στάδιο προς την «κανονική κατοικία» (πάντα με την εκάστοτε αναγκαία στήριξη). Ηταν η δική της, καθημερινή παρέμβαση που είχε ως αποτέλεσμα το «φύλλο εξόδου» να ατονήσει (χωρίς ποτέ επίσημα να καταργηθεί). Ηταν ένας διαρκής αγώνας, με ποικίλες υπονομεύσεις, ανά βάρδια κλπ, καθώς δεν είχε την επίσημη στήριξη «άνωθεν» ως εγκαθίδρυση της λειτουργίας του οικοτροφείου με «ανοιχτή πόρτα». Για να καταλήξει και πάλι το οικοτροφείο (που μετακόμισε από το Κορυδαλλό στο Μενίδι) μετά την απόλυσή της Ε.Γ. στην «κλειδωμένη πόρτα» και στην πλήρη επαναφορά του «φύλλου εξόδου».

Η Ε.Γ. απολύθηκε γιατί δεν ταίριαζε με την «χημεία» αυτού του νεοϊδρυματικού μοντέλου. Απολύθηκε γιατί ήθελε να εισάγει πραγματικές θεραπευτικές σχέσεις, ουσιαστικής κοινωνικής επανένταξης και χειραφέτησης.

Αναμένοντας την απόφαση του δικαστηρίου (που και σ΄ αυτές τις περιπτώσεις, καθυστερεί πολύ), ένα μόνο πράγμα εν κατακλείδι : η ΑΝΙΜΑ δεν είναι παρά μια ανάγλυφη έκφραση των «μικρών ασύλων μέσα στην κοινότητα», τα οποία συνιστούν την πεμπτουσία της ελληνικής «ψυχιατρικής μεταρρύθμισης», που, όπως γνωρίζουμε, δεν ήταν παρά μια μεταστέγαση από το «μεγάλο άσυλο» (το ψυχιατρείο), στα «μικρά άσυλα» (ξενώνες, οικοτροφεία κλπ).

Η ΑΝΙΜΑ είναι η «ψυχή» όλων των ΜΚΟ, «μιλά» για όλες.

25/1/2020

ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΛΥΜΟΡΦΟ ΚΙΝΗΜΑ ΣΤΗΝ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ

Η επόμενη συνάντηση της ομάδας των επαγγελματιών Ψυχικής Υγείας, στα πλαίσια της Πρωτοβουλίας ‘Ψ’, την Τετάρτη, 15 Ιανουρίου 2020, ώρα 20.00

Η επόμενη συνάντηση της ομάδας των επαγγελματιών Ψυχικής Υγείας, στα πλαίσια της Πρωτοβουλίας ‘Ψ’, θα γίνει την Τετάρτη, 15 Ιανουαρίου 2020, ώρα 20.00, στο χώρο της οδού Μπόταση 11 (1ος όροφος). 

Όπως αναφερόταν στο αρχικό κάλεσμα, στη συνάντηση αυτή καλούνται όλοι/ες όσοι/ες «εργάζονται στο χώρο της ψυχικής υγείας (ανεξαρτήτως ειδικότητας και ρόλου, και σε όποια δομή του δημόσιου ή ιδιωτικού τομέα, ΜΚΟ κλπ, για ενήλικες, παιδιά και εφήβους,  πρόσφυγες, κακοποιημένες γυναίκες). Στόχος της ομάδας θα είναι το μοίρασμα των εμπειριών που προκύπτουν από το εργασιακό περιβάλλον, η κατανόησή τους, η προοπτική ανεύρεσης διαφορετικών προσεγγίσεων  σε καταστάσεις που λαμβάνονται ως δεδομένες, η συζήτηση πραγμάτων που το ανταγωνιστικό εργασιακό περιβάλλον δεν μπορεί να επιτρέψει να ειπωθούν. Στοχεύοντας στην ανίχνευση δυνατοτήτων, διαύλων και διαδρομών για δυνατότητες δράσεις σε εναλλακτική κατεύθυνση. Η ομάδα θα είναι ανοικτή και για φοιτητές/τριες που κάνουν την πρακτική τους άσκηση στον τομέα της ψυχικής υγείας». 

ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΛΥΜΟΡΦΟ ΚΙΝΗΜΑ ΣΤΗΝ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ 

ΚΑΛΕΣΜΑ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΤΗΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ ‘Ψ’: ΣΤΗΝ ΕΥΕΛΠΙΔΩΝ ΤΗΝ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 10/01, 09:00Π.Μ., ΚΤΗΡΙΟ 9, ΑΙΘ.10

Μία νέα καταγγελία για απόλυση από ΜΚΟ – και, συγκεκριμένα, για την εκδικητική απόλυση της ψυχολόγου Εύας Γεμενετζή από τη ΜΚΟ «ΑΝΙΜΑ» – έρχεται για άλλη μία φορά να αποδείξει ότι οι ιδιωτικοποιημένες εργασιακές σχέσεις στην ψυχική υγεία και η επισφαλής θέση των εργαζομένων είναι αλληλένδετες με την παραβίαση θεμελιωδών δικαιωμάτων των ψυχικά πασχόντων και με τη διαιώνιση των ασυλικών πρακτικών. Δεν είναι τυχαίο ότι, σύμφωνα με παλαιότερο κάλεσμα του Σ.Ε.Ψ.Α.Ε.Κ.Ο. (Σωματείου Εργαζόμενων σε φορείς Ψυχικά Ασθενών και Ευαίσθητων Κοινωνικά Ομάδων), η «ΑΝΙΜΑ» συγκαταλεγόταν στους φορείς για τους οποίους «εργαζόμενοι καταγγέλλουν διοικήσεις ότι πιέζουν, εκβιάζουν, τρομοκρατούν, ακόμα και απολύουν εργαζομένους που άσκησαν το νόμιμο δικαίωμά τους να κάνουν επίσχεση». Επιπλέον, πρόσφατα, τον Ιούνιο του 2019, η ίδια ΜΚΟ δέχτηκε καταγγελία από σύλλογο οικογενειών για την ψυχική υγεία αναφορικά με τις συνθήκες διαβίωσης των ενοίκων της στεγαστικής δομής της. 

Η στεγαστική δομή της ΜΚΟ «ΑΝΙΜΑ», η οποία θεωρητικά καλείται να προωθήσει την ψυχοκοινωνική αποκατάσταση πρώην έγκλειστων σε ψυχιατρικά ιδρύματα, αντιμετωπίζοντάς τους/τις ως υποκείμενα με πλήρη δικαιώματα, κάθε άλλο παρά επιτελεί το αποκαταστασιακό της έργο, εφόσον λειτουργεί σε ένα κανονιστικό πλαίσιο απαγορεύσεων και «ανταμοιβών», που χρονιοποιούν και ακυρώνουν τους/τις ενοίκους, χωρίς να τους/τις συμπεριλαμβάνει σε μικρές και μεγάλες αποφάσεις. Κατά την εκπλήρωση των επιστημονικών και θεραπευτικών της καθηκόντων, η Ε. Γεμενετζή δεν έπαψε να υπερασπίζεται τα δικαιώματα των ενοίκων και να αγωνίζεται ενάντια στην παθητικοποίησή τους, με αποτέλεσμα να στοχοποιηθεί από τη διοίκηση της ΜΚΟ. Η απόλυσή της δεν συνδέθηκε ούτε προσχηματικά με τυπικές παραλείψεις, αλλά ρητά και ευθέως με την επιλογή μίας χειραφετητικής θεραπευτικής προσέγγισης, η οποία αντιστέκεται στον πειθαρχικό έλεγχο, στις τιμωρητικές πρακτικές και στην έλλειψη σεβασμού απέναντι στους/στις ενοίκους. Είναι τουλάχιστον προκλητικό από μέρους της διοίκησης ότι μετά από 3,5 σχεδόν χρόνια απασχόλησης της Ε. Γεμενετζή στην εν λόγω στεγαστική δομή, αναφέρθηκε ως «βάσιμος λόγος» απόλυσής της η «Ανικανότητα κατά την εκτέλεση της εργασίας». 

Για άλλη μια φορά, λοιπόν, προκύπτει ότι ο αγώνας για την υπεράσπιση ακόμα και των στοιχειωδών δικαιωμάτων είναι κοινός για εργαζόμενους/ες και εξυπηρετούμενους/ες. Δεν είναι, άλλωστε, τυχαίο ότι και σε αυτήν την περίπτωση εκφράστηκε έμπρακτα η αλληλεγγύη ενοίκων της στεγαστικής δομής της ΜΚΟ «ΑΝΙΜΑ» προς την Ε. Γεμενετζή.

Την Παρασκευή 10 Ιανουαρίου 2020 στην Ευελπίδων (09:00 π.μ., Κτήριο 9 Αίθουσα 10) εκδικάζεται η αγωγή της Ε. Γεμενετζή κατά της ΜΚΟ «ΑΝΙΜΑ» με αιτήματα την αναγνώριση της ακυρότητας της απόλυσης και την αποκατάσταση της ηθικής της βλάβης.

ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΛΥΜΟΡΦΟ ΚΙΝΗΜΑ ΣΤΗΝ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ

Πρωτοβουλία ‘Ψ’ & ΣΒΕΜΚΟ – ΜΚΟ : Μη Κυβερνητικές (Κρατικοδίαιτες), Μη Κερδοσκοπικές (Κερδοφόρες) Οργανώσεις

Νέες καταγγελίες για απολύσεις από ΜΚΟ έρχονται για άλλη μία φορά να αποδείξουν ότι οι ιδιωτικοποιημένες εργασιακές σχέσεις στην ψυχική υγεία και η επισφαλής θέση των εργαζομένων είναι αλληλένδετες με την παραβίαση θεμελιωδών δικαιωμάτων των ψυχικά πασχόντων και με τη διαιώνιση των ασυλικών πρακτικών. Απολύσεις οι οποίες δεν συνδέονται ούτε προσχηματικά με τυπικές παραλείψεις των εργαζομένων, αλλά με μία θεραπευτική προσέγγιση η οποία αντιστέκεται στον πειθαρχικό έλεγχο, στις τιμωρητικές πρακτικές, στην παθητικοποίηση των ωφελουμένων και στην έλλειψη σεβασμού απέναντί τους. Η καταπληκτική βιτρίνα του μη κερδοσκοπικού, βαθιά ανθρωπιστικού χαρακτήρα οργανώσεων όπως η «ΕΔΡΑ», η «ΑΝΙΜΑ» και το «Χαμόγελο του Παιδιού» σύντομα αποκαλύπτει τα αντίθετα κίνητρα.

Με μότο την «αλλαγή» και τον «ευρύ κοινωνικό αντίκτυπο», οι εργαζόμενοι/ες καλούνται να εργαστούν κάτω από άκρως επισφαλείς συνθήκες, με δοκιμαστικές περιόδους, περικοπές δικαιωμάτων, εξαντλητικά προγράμματα, υπερβολικές απαιτήσεις από μεριάς της εργοδοσίας και προς όλες τις κατευθύνσεις. Να αναλάβουν ευθύνες για θέσεις πέραν των γνωστικών τους αντικειμένων, να συμμετέχουν σε δράσεις των εταιριών εκτός του χρόνου εργασίας, να δημιουργήσουν «πρότζεκτ» και «εκδηλώσεις» και να «κατεβάσουν ιδέες», να εκπαιδεύσουν εθελοντές/ντριες και ασκούμενους/ες φοιτητές/τριες, να είναι υπεύθυνοι τμημάτων, να είναι γενικώς «πολυμίξερ».

Όλα αυτά συμβαίνουν σε συνθήκες τρομακτικής πίεσης χρόνου, παντελούς έλλειψης οργάνωσης, ψυχολογικού εκβιασμού και διαρκούς υποτίμησης των εργαζομένων, που φυσικά συγκαλύπτονται από τον μανδύα του εθελοντισμού. Το εν λόγω καθεστώς ευνοεί τις συνήθεις τακτικές που ακολουθεί η εκάστοτε διοίκηση· να απομονώνει, να ταπεινώνει και να ασκεί απειλές για απόλυση σε βάρος εργαζομένων που τολμούν να μιλήσουν ανοιχτά για όσα συμβαίνουν, ενώ ταυτόχρονα δημιουργεί ένα κλίμα συνεχούς φόβου στους/στις εργαζόμενους/ες και κλονίζει βαθιά την αίσθηση της αξιοπρέπειας τους.

Ταυτόχρονα, το κλίμα οικογενειοκρατίας που επικρατεί ως κουλτούρα στους φορείς, ασκεί μεγαλύτερη πίεση στους/στις εργαζομένους/ες που δεν είναι «δικοί τους» με αποτέλεσμα να καλλιεργείται ένα αφόρητο κλίμα καχυποψίας, εχθρότητας και φόβου μεταξύ του προσωπικού. Ακόμη και σε εποπτείες προσωπικού που πραγματοποιούνται από εξωτερικούς συνεργάτες, η διοίκηση φροντίζει να στέλνει «κάποιον έμπιστό της» ώστε να μπορεί να μεταφέρει όσα λέγονται, με αποτέλεσμα να μην υπάρχει κανένας χώρος ανακούφισης και συζήτησης των εργαζομένων.

Σε αυτά τα πλαίσια, στην «ΑΝΙΜΑ» και στο «Χαμόγελο του Παιδιού», οι εργαζόμενοι/ες είναι αναγκασμένοι/ες να δουλεύουν κάτω από κάμερες, οι οποίες καταγράφουν κάθε δραστηριότητά τους στο χώρο εργασίας και δημιουργούν ένα καθεστώς συνεχούς επιτήρησης και ελέγχου. Μάλιστα, οι υπεύθυνοι/ες με σκοπό να προλάβουν ή να καταστείλουν πιθανές αντιδράσεις από την πλευρά των εργαζομένων έχουν, τεχνηέντως, βαφτίσει «bonding» ή «αμεσότητα» μεταξύ των συναδέλφων την αλληλοεπιτήρηση και προωθούν την εν λόγω πρακτική ως τρόπο «σύσφιξης» των σχέσεων μεταξύ τους, αλλά και διευκόλυνσης της δουλειάς τους.

Κατά συνέπεια, εξυπηρετούμενοι/ες και προσωπικό μετατρέπονται σε υποχείρια των διοικητικών αποφάσεων και συμφερόντων, ενώ οι διοικητικές ανάγκες μεταφράζονται σε θεραπευτικούς στόχους. Δημιουργείται εύλογη καχυποψία ως προς τις «αγαθές προθέσεις», όταν το τοπίο είναι θολό ακόμα και σε σχέση με τα θεμελιώδη ζητήματα που αφορούν τους/τις ενοίκους, όπως τα οικονομικά τους, τη στιγμή που η παραμέληση και κακομεταχείριση των εξυπηρετούμενων είναι καθημερινό φαινόμενο.

Μερικά συγκεκριμένα παραδείγματα:

Σε εξέλιξη είναι η διαδικασία έφεσης που άσκησε η ΜΚΟ «ΕΔΡΑ» ενάντια στην πρωτόδικη απόφαση η οποία και δικαίωσε τον Γ.Ε. ως προς το παράνομο της απόλυσής του. H διοίκηση επέλεξε να ζητήσει αναβολή εκδίκασης της Έφεσης που είχε οριστεί τον Φεβρουάριο του 2019 ασκώντας μία πολιτική «φθοράς» ηθικά και οικονομικά του εργαζoμένου. Η ΜΚΟ αυτή είχε εφαρμόσει την τιμωρητική και ενάντια στα ανθρώπινα δικαιώματα πρακτική να στερήσει έξοδο από ένοικο στεγαστικής δομής, επειδή χρωστούσε 2 ευρώ σε συνένοικό του. Πρακτική για την οποία ο Γ.Ε. είχε εκφράσει την έντονη διαφωνία του και η «Ειδική Επιτροπή Ελέγχου Προστασίας των Δικαιωμάτων των Ατόμων με Ψυχιατρικές Διαταραχές» του Υπουργείου Υγείας γνωμοδότησε ότι «ο περιορισμός της ελευθερίας ενός ανθρώπου δεν συνάδει με τις αρχές της ψυχοκοινωνικής αποκατάστασης και το πλαίσιο λειτουργίας μιας ανοιχτής δομής στην κοινότητα». Αντί, λοιπόν, η διοίκηση της ΜΚΟ να θέσει ένα ερώτημα ως προς τον ίδιο τον τρόπο λειτουργίας της, επιμένει να αποφασίζει με εκδικητικά κίνητρα. Και πώς να μην το κάνει, όταν απαρτίζεται από άτομα πρώτου βαθμού συγγένειας και όταν αυτά τα πρόσωπα στην εν λόγω ΜΚΟ είναι και διοίκηση και εργαζόμενοι ταυτόχρονα, με αποτέλεσμα να προκύπτει το παράδοξο να έχει απολυθεί ο Γ.Ε. από συναδέλφους του!

Την Παρασκευή 10 Ιανουαρίου 2020 εκδικάζεται η αγωγή της Ε.Γ. κατά της ΜΚΟ «ΑΝΙΜΑ» με αίτημα να αναγνωριστεί η ακυρότητα της απόλυσής της. Η στεγαστική δομή της εν λόγω ΜΚΟ λειτουργεί σε ένα κανονιστικό πλαίσιο απαγορεύσεων και «ανταμοιβών», που χρονιοποιούν και ακυρώνουν τους/τις ενοίκους, χωρίς να τους/τις συμπεριλαμβάνει σε μικρές και μεγάλες αποφάσεις, ενώ απολύει εκδικητικά όποιον υιοθετεί μία χειραφετητική προσέγγιση και προσπαθεί να διανοίξει χώρους αυτοπροσδιορισμού τους. Δεν είναι τυχαίο ότι, σύμφωνα με παλαιότερο κάλεσμα του Σ.Ε.Ψ.Α.Ε.Κ.Ο. (Σωματείου Εργαζόμενων σε φορείς Ψυχικά Ασθενών και Ευαίσθητων Κοινωνικά Ομάδων), η «ΑΝΙΜΑ» (καθώς και η «ΕΔΡΑ») συγκαταλεγόταν στους φορείς για τους οποίους «εργαζόμενοι καταγγέλλουν διοικήσεις ότι πιέζουν, εκβιάζουν, τρομοκρατούν, ακόμα και απολύουν εργαζομένους που άσκησαν το νόμιμο δικαίωμά τους να κάνουν επίσχεση». Επιπλέον, πρόσφατα, τον Ιούνιο του 2019, η ίδια ΜΚΟ δέχτηκε καταγγελία από σύλλογο οικογενειών για την ψυχική υγεία αναφορικά με τις συνθήκες διαβίωσης των ενοίκων της στεγαστικής δομής της.

Στο «Χαμόγελο του Παιδιού», οι εργαζόμενοι/ες, από την πρώτη στιγμή και παράλληλα με τη συναφθείσα σύμβαση εργασίας τους με τον Σύλλογο, λαμβάνουν γνώση των υποχρεώσεων τους μέσω ενός εγγράφου που τους διανέμεται και τιτλοφορείται ως Κώδικας Δεοντολογίας Εργαζόμενων στον Σύλλογο «Το Χαμόγελο του Παιδιού». Πρόκειται για έγγραφο το οποίο στην ουσία καλύπτει και εξυπηρετεί την εργοδοτική ασυδοσία και τις πολλαπλές αυθαιρεσίες σε βάρος των εργαζόμενων σε αυτόν. Ένα έγγραφο το οποίο κάνει εμφανές ότι οι εργαζόμενοι/ες αντιμετωπίζονται όχι ως υποκείμενα που εργάζονται για τον Σύλλογο αλλά ως αντικείμενα που «ανήκουν» στον Σύλλογο και οφείλουν να δρουν σύμφωνα με τις υποδείξεις του Συλλόγου, τόσο εντός όσο και εκτός του εργασιακού πλαισίου.

Την ίδια στιγμή, υπάρχουν καταγγελίες για ΑμΚΕ στην Αθήνα που κάνει προτάσεις για την εφαρμογή «έξυπνων» τεχνολογιών και, έτσι, έρχεται να προσδώσει «επιστημονικό» επίχρισμα στην επιτήρηση των ωφελουμένων, υπονομεύοντας και υποκαθιστώντας τη δημιουργία χειραφετητικών ανθρώπινων σχέσεων. «Καινοτόμα» προγράμματα που παρακολουθούν τη δραστηριότητα των «εξυπηρετουμένων» σε στεγαστικές δομές με στόχο την «βελτίωση των υπηρεσιών». Η τεχνολογία έρχεται να επισφραγίσει την ακραία παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των ληπτών υπηρεσιών αλλά και των εργαζομένων.

Για άλλη μια φορά αποδεικνύεται ότι ο αγώνας για την υπεράσπιση ακόμα και των στοιχειωδών δικαιωμάτων είναι κοινός για εργαζόμενους/ες και εξυπηρετούμενους/ες και υπό αυτές τις συνθήκες μόνο να σωπαίνουμε δεν μπορούμε και να διατηρούμε ψεύτικα χαμόγελα προσποιούμενοι/ες ότι είναι όλα καλά. ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΟΛΑ ΚΑΛΑ!!

ΝΑ ΜΑΣ ΒΡΟΥΝ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΤΟΥΣ ΟΛΟ ΚΑΙ ΠΙΟ ΑΠΟΦΑΣΙΣΜΕΝΟΥΣ/ΕΣ

ΝΑ ΑΝΤΙΣΤΑΘΟΥΜΕ ΣΥΛΛΟΓΙΚΑ ΚΑΙ ΠΟΛΥΜΟΡΦΑ

.

ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΛΥΜΟΡΦΟ ΚΙΝΗΜΑ ΣΤΗΝ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ

ΣΒΕΜΚΟ (ΣΩΜΑΤΕΙΟ ΒΑΣΗΣ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΣΤΙΣ ΜΚΟ)