«Ακούω Φωνές»: Ντοκιμαντέρ του Anja Krug-Metzinger

Την περασμένη Δευτέρα, 29 Μαΐου προβλήθηκε απ’ την ΕΡΤ3 το πολύ ενδιαφέρον ντοκιμαντέρ του Anja Krug-Metzinger «Ακούω Φωνές» που γυρίστηκε το 2015 (ο πρωτότυπος τίτλος είναι«Stimmen im Kopf»). Παρακολουθώντας το λοιπόν είδα ξανά ανθρώπους όπως η Eleanore Longden, που μπορείτε να την δείτε κι εσείς να μιλάει επίσης σ’ αυτόν τον σύνδεσμο (η ομιλία της είναι μεταφρασμένη στα ελληνικά) κι αποφάσισα να το ψάξω, ώστε αν υπάρχει ολόκληρο να το μοιραστώ μαζί σας.

Το βρήκα όντως, με αγγλικούς υπότιτλους μεν, αλλά καθώς σ’ αυτό το blog έχουν αναρτηθεί εδώ κι εδώ κι εδώ άρθρα που εξηγούν τι συμβαίνει σ’ αυτές τις περιπτώσεις, όπως κι άλλα κείμενα για το Ελληνικό Δίκτυο των Ανθρώπων που Ακούνε Φωνές, θεώρησα χρήσιμο να σας το προτείνω συμπληρωματικά με τις υπάρχουσες πληροφορίες, μιας και δεν πιστεύω ότι θα έχετε πρόβλημα με την γλώσσα.

Η κυρίαρχη ψυχιατρική βέβαια χρησιμοποιεί τον όρο «ακουστικές ψευδαισθήσεις» όμως ξέρουμε εδώ κι αρκετά χρόνια ότι τα πράγματα δεν είναι έτσι. Μπαίνει στις ετικέτες μου μόνο και μόνο, για να είναι πιο εύκολο να βρουν όσες, όσοι ψάχνουν κατ’ αυτόν τον τρόπο στο ίντερνετ τις τόσο χρήσιμες αυτές πληροφορίες.

Εδώ θα βρείτε επίσης τον ιστότοπο του σκηνοθέτη, στον οποίο αναφέρονται αρκετά στοιχεία που υπάρχουν και στο βιβλίο που κυκλοφορεί στη χώρα μας κι αξίζει να το διαβάσετε, με τίτλο «Ζώντας με Φωνές: 50 ιστορίες ανάρρωσης«. Θα μάθετε έτσι ότι οι Φωνές έχουν νόημα κι ότι επίσης είναι κάτι διαχειρίσιμο πια, σε αντίθεση με το τι πίστευαν κάποτε οι ειδικοί. Κι αυτό είναι το πιο σπουδαίο απ’ όλα.-

.

Advertisements

Παρουσίαση βιβλίου: «Πέρα από τα όρια» του Άρτο Πααζιλίνα – Ο «τρελός» του χωριού κι οι «λογικοί»

Για το εκπληκτικό «Πέρα από τα όρια» του Φινλανδού Arto Paasilinna, θα σας κάνω λόγο σήμερα εδώ. Για ένα βιβλίο δηλαδή καυστικό, διεισδυτικό, με υπόγεια ειρωνεία, αλλά και με κωμικά στοιχεία, που γυρίστηκε δύο φορές στον κινηματογράφο κι ανέβηκε και στο θέατρο, όσο εδώ περνούσε σχεδόν απαρατήρητο κι ας κυκλοφορούσε μεταφρασμένο.

Πρόκειται για το ψυχογράφημα ενός εκκεντρικού ατόμου που περιγράφεται ως μανιοκαταθλιπτικός, του πολύ καλού στη δουλειά του, μυλωνά Γκούναρ Χούτουνεν, ο οποίος που και που θέλει να ουρλιάζει σαν λύκος. Αλλά παράλληλα είναι κι ένα έργο που αποτυπώνει με σκηνές που μοιάζουν βγαλμένες από κόμικ, τον τρόπο που το σύστημα κι οι φορείς του απομονώνουν μεθοδικά τους διαφορετικούς, κι επικαλούμενοι νόρμες περί λογικής και τρέλας, τους εγκλωβίζουν σε καταστάσεις στερητικές της ελευθερίας.

Είναι φοβερά εύστοχα αποτυπωμένα όλ’ αυτά σε μια σκηνή που βιβλίου, μία απ’ τις πολλές δηλαδή που ξεχώρισα και σας την παραθέτω, για να καταλάβετε και μόνες, μόνοι σας, το πως αποδομεί ο συγγραφέας τις κυρίαρχες αντιλήψεις σχετικά με το τι είναι επιτρεπτό και τι όχι και σε ποια, ποιον αντίστοιχα, ανάλογα φυσικά με την ταξική του θέση.

Ο μυλωνάς, όντας ερωτευμένος, επισκέπτεται τον γιατρό του χωριού Έρβινεν, που είναι παθολόγος, αναζητώντας θεραπεία μετά από συμβουλή της αγαπημένης του και συμβαίνουν τα εξής, στο γεμάτο όπλα σπίτι του «ειδικού» αφού ο δεύτερος του δίνει τα χάπια κι αρχίζει να του εξομολογείται το πάθος του για το κυνήγι:

«Είναι απίστευτο το πόσο υπέροχο μπορεί να είναι το κυνήγι αρκούδας την πρώτη φορά. Είναι πιο μεθυστικό κι απ’ τον πόλεμο!«

«Μπορώ να το καταλάβω», είπε ο μυλωνάς πίνοντας μια γουλιά.

Πριν συνεχίσει, του ξαναγέμισε το ποτήρι.

«Είχε πραγματικά καταπληκτικούς σκύλους. Μόλις μύρισαν την κατοικία της αρκούδας, όρμηξαν με δύναμη και την κατασπάραξαν».

Κάθισε στα τέσσερα πάνω στο χαλί για να μιμηθεί τα σκυλιά που επιτέθηκαν στην αρκούδα που κοιμόταν ήσυχη μέσα στην τρύπα της.

«Τότε ήταν που η παλιοαρκούδα αναγκάστηκε να βγει. Οι σκύλοι την άρπαξαν απ’ τα κωλομέρια!»

Γρυλίζοντας, έχωσε τα δόντια του στο δέρμα της αρκούδας που ήταν απλωμένο στην πολυθρόνα και το πέταξε κάτω. Έσυρε το τομάρι με το στόμα γεμάτο τρίχες.

«Ήταν αδύνατο να ρίξουμε, υπήρχε περίπτωση να πετύχουμε τους σκύλους!»

Ο γιατρός ενθουσιασμένος, έφτυσε τις τρίχες της αρκούδας, γέμισε τα ποτήρια και συνέχισε. Έκανε πότε τον σκύλο, πότε την αρκούδα (…) Οι κινήσεις του ήταν τόσο απότομες, που έριξε κάτω το σταχτοδοχείο χωρίς να το πάρει είδηση. Έχωσε βαθιά το μαχαίρι στο στήθος της αρκούδας και το κόκκινο αίμα του βασιλιά του δάσους κύλησε στο άσπρο χιόνι. Έσκυψε πάνω από το σκοτωμένο ζώο για να πιει το ζεστό αίμα του που στην πραγματικότητα δεν ήταν άλλο από το ρακί. Στο τέλος, σηκώθηκε με το πρόσωπο κατακόκκινο και κάθισε στην πολυθρόνα.

Η σκηνή είχε κάνει τόση εντύπωση στον μυλωνά που δεν κρατήθηκε και πήδηξε από την καρέκλα του για να κάνει τον γερανό.

«Ένα καλοκαίρι, είδα έναν γερανό στον βάλτο. Κορδωνόταν έτσι! Τσιμπούσε βατράχια μέσα στο νερό και τα κατάπινε!»

(…) Ο γιατρός παρακολουθούσε την παράσταση άναυδος. Δεν καταλάβαινε τι τον είχε πιάσει τον ασθενή του. Άραγε, τον κορόιδευε ή ήταν τόσο τρελός για ν’ αρχίσει έτσι ξαφνικά να μιμείται έναν γερανό που ούτε καν σκότωσε; (…) Σηκώθηκε απ’ τη θέση του και του είπε με έντονο τόνο:

«Σταματήστε, αγαπητέ μου. Δεν ανέχομαι τέτοιες γελοιότητες μέσα στο ίδιο μου το σπίτι! (…) Περάστε έξω».

(…) Ο μυλωνάς έμεινε άφωνος. Γιατί θύμωσε τόσο εύκολα ο γιατρός; Περίεργο πόσο νευρικοί ήταν τελικά οι άνθρωποι. Προσπάθησε να δικαιολογηθεί αλλά ο ‘Ερβινεν δεν ήθελε ν’ ακούσει κουβέντα. (…) Ο μυλωνάς χαμήλωσε τα μάτια και πέρασε έξω. Τα αυτιά του βούιζαν. Από τον φόβο και την ντροπή του ξέχασε το ποδήλατό του και πετάχτηκε τρέχοντας στον δρόμο. Ο γιατρός βγήκε έξω και είδε μια ψηλόλιγνη μορφή να φεύγει προς το νεκροταφείο.

«Αυτό μας έλειπε τώρα, να μας κοροϊδεύουν κι οι τρελοί! Ούτε αυτός καταλαβαίνει από κυνήγι. Τι αγροίκος!»

Τη συνέχεια και βέβαια χωρίς τις μικρές περικοπές που έκανα εγώ λόγω της μεγάλης έκτασης της περιγραφής, θα τη διαβάσετε στο βιβλίο και θα μάθετε πώς αντιμετώπισε τον μυλωνά Γκούναρ η Αστυνομία, η Τράπεζα, η Εκκλησία, ο μεγαλογαιοκτήμονας του χωριού, ο ιδιοκτήτης του μπακάλικου κ.α. Ποιοι στάθηκαν στο πλευρό του και γιατί και ποιοι τον κυνήγησαν ανελέητα. Πώς του φέρθηκε ο ψυχίατρος ακόμη ακόμη, στη συνέχεια, που είχε ήδη στο νου του έτοιμη την θεωρία στην οποία προσπάθησε να «χωρέσει» τον ήρωα του βιβλίου.

Αυτό που θεωρώ απαραίτητο να σας γράψω εγώ είναι ότι το βιβλίο (που είναι και αντιπολεμικό συν τοις άλλοις) γράφτηκε το 1981 και κυκλοφόρησε σε πολλές γλώσσες. Και στα ελληνικά το 2017 από την «Εμπειρία Εκδοτική», σε μετάφραση της Ευτυχίας Αχλιόπτα, όμως φαίνεται ότι είναι εξαντλημένο. Αξίζει, εννοείται, να το αναζητήσετε και να το μελετήσετε. Σίγουρα σε κάποια βιβλιοπωλεία θα έχουν μείνει αντίτυπα, σε κάποιες βιβλιοθήκες θα υπάρχει (με ενημέρωσαν μάλιστα ότι κυκλοφόρησε κάποτε με μία εφημερίδα, αλλά δεν γνωρίζω περισσότερες λεπτομέρειες). Και μακάρι να ξανατυπωθεί απ’ τον εκδοτικό οίκο, μακάρι.

Σχετικά με τις ταινίες τώρα, που βασίστηκαν σ’ αυτό, πιο πιστά αναπαριστά τα γεγονότα η φινλανδική (κυκλοφόρησε το 1982) που μου άρεσε περισσότερο, ενώ η γαλλική (2017) είναι κατά τη γνώμη μου πιο mainstream και παρεκκλίνει σε κάποια σημεία (όχι πάντως τρομερά επί της ουσίας, ωστόσο παίζει ρόλο κι η αισθητική).

Προσωπικά και τις δύο θα σας πρότεινα, συμπληρωματικά να δείτε και βέβαια να συμβουλευτείτε τους συνδέσμους, ώστε να μάθετε περισσότερα απ’ όσα σας εξήγησα εγώ εδώ. Ειδικά για το συγγραφέα του που έφυγε απ’ τη ζωή πέρυσι, θα βρείτε και στα ελληνικά σχετικά άρθρα. Ασχοληθείτε με κείνον και το έργο του και δεν θα χάσετε.-

.

.

Ανακοίνωση της Πρωτοβουλίας ‘Ψ’ για την εκδήλωση διαμαρτυρίας της 21ης Μαΐου 2019, σχετικά με την υποχρεωτική θεραπεία στην κοινότητα

Συνάντηση είχαν την Τρίτη 21 Μαΐου 2019 μέλη της  Πρωτοβουλίας για ένα Πολύμορφο Κίνημα στην Ψυχική Υγεία (επαγγελματίες ψυχικής υγείας, λήπτες υπηρεσιών ψυχικής υγείας και μέλη οικογενειών) με τον Διευθυντή του γραφείου του Υπουργού Υγείας κ. Πάνο Παπαδόπουλο στα πλαίσια της κινητοποίησης στην οποία είχε καλέσει η Πρωτοβουλία έξω από το Υπουργείο κατά του νομοσχεδίου για την «ΑΚΟΥΣΙΑ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ» και κατά του μέτρου της Υποχρεωτικής Θεραπείας στην Κοινότητα.

Την κινητοποίηση αυτή, στην οποία είχε καλέσει η Πρωτοβουλία ‘Ψ’ και στην οποία πήραν μέρος δεκάδες άτομα, στήριξαν και πήραν μέρος το Δίκτυο Hearing Voices Αθήνας, οι συλλογικές δράσεις του 18ΑΝΩ, ο σύλλογος οικογενειών (ΣΟΨΥ) βορειανατολικών προαστίων, μέλη του ΣΟΨΥ Βύρωνα, το ΣΒΕΜΚΟ, το υπό σύσταση σωματείο ΔΑΛΥΨΥ, η Λαϊκή Συνέλευση Περιστερίου, η κατάληψη «Παπουτσάδικο» και τα Κοινωνικά Ιατρεία Ιλίου και Κάτω Πατησίων-Αχαρνών . Πλαισιώθηκε με εντυπωσιακά θεατρικά δρώμενα και ακούστηκαν συνθήματα όπως «η ελευθερία είναι θεραπεία, όχι η καταστολή και η τρομοκρατία» κ.α.


Στην συνάντηση με τον κο Παπαδόπουλο εκφράστηκαν τα αιτήματα για άμεση απόσυρση του νομοσχεδίου καθώς αυτά πλήττουν τα δικαιώματα των ίδιων των ληπτών των υπηρεσιών ψυχικής υγείας αλλά και των οικογενειών τους.

Πιο συγκεκριμένα αναφέρθηκε ότι το νομοσχέδιο προβλέπει ότι ο άνθρωπος που χρήζει ψυχιατρικής φροντίδας θα καλείται, εκβιαζόμενος, να υπογράψει ότι δέχεται να του χορηγείται αναγκαστική φαρμακευτική αγωγή στο τόπο κατοικίας του , διαφορετικά η άρνηση του θα συνεπάγεται και τον ακούσιο εγκλεισμό του στο ψυχιατρείο. Αυτή η διάταξη καταστρατηγεί κάθε ανθρώπινο δικαίωμα αφού καμιά, δήθεν «συναινετική», συμφωνία δεν μπορεί να γίνεται κάτω από την πίεση απειλών και εκβιασμών για κανένα άνθρωπο.

Επίσης τονίστηκε ότι με αυτή τη διάταξη επιχειρείται να κουκουλωθεί η απόλυτη έλλειψη, πραγματικά κοινοτικά βασισμένων υπηρεσιών ψυχικής υγείας , «βαφτίζοντας» την μονοδιάστατη βιολογίστικη προσέγγιση του ψυχοφαρμάκου, και μάλιστα με εντολή του εισαγγελέα, ως «Θεραπεία στην Κοινότητα», ρίχνοντας όλο το βάρος αυτής της έλλειψης στην οικογένεια, που από χώρος σχέσεων θα μετατρέπεται σε χώρο επιτηρητών και επιτηρούμενων.


Αναφέρθηκε ότι το εν λόγω μέτρο όπου εφαρμόστηκε δεν μείωσε τις ακούσιες νοσηλείες και ότι άνθρωποι που αρχικά ήταν θερμοί υποστηρικτές του (όπως π.χ. στην Αγγλία) με βάση την εμπειρία που δημιουργήθηκε αναθεώρησαν την άποψη τους. Αντί λοιπόν να παρθούν αποφάσεις με βάση τα καλά παραδείγματα στο χώρο της ψυχικής υγείας ( που υπάρχουν τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό) θεσμοθετείται ένα διοικητικό μέτρο που προβλέπουμε ότι το μόνο που θα εξυπηρετεί θα είναι τα γνωστά συμφέροντα στο χώρο της ψυχιατρικής και των φαρμακευτικών εταιρειών καθώς και των ψυχιάτρων που ταυτίζουν τον όρο θεραπεία με την υποχρεωτική λήψη φαρμακευτικής αγωγής σε συνδυασμό με εγκατάλειψη. Η παραπάνω θέση δεν σημαίνει ότι υποστηρίζουμε ότι το φάρμακο δεν μπορεί να χρειάζεται σε κάποιες περιπτώσεις, αλλά μόνο ως στήριξη ανάμεσα σε δεκάδες άλλους παράγοντες (ουσιαστική ψυχοκοινωνική στήριξη που να στηρίζεται στην ελευθερία και όχι την υποταγή της προσωπικότητας, εργασία με βάση τις δυνατότητες και τις ανάγκες του, στέγαση κ.λ.π), που είναι απαραίτητοι ώστε ένας άνθρωπος να μπορεί να ζήσει με αξιοπρέπεια. 

Ένα άλλο σημείο που θίχτηκε στη συνάντηση ως επιφανειακή και εν τέλη αντιθεραπευτική πρακτική , είναι η πρόβλεψη για ασθενοφόρα με «ειδικό» εξοπλισμό ώστε το ρόλο της αστυνομίας να έχει το νοσηλευτικό προσωπικό αναλαμβάνοντας αυτό να δέσει αυτή την φορά όχι με χειροπέδες αλλά με ιμάντες, και όπου την «μπλε στολή» θα αντικαταστήσει η “άσπρη μπλούζα”.

Ο κος Παπαδόπουλος παραδέχτηκε ότι η ψυχιατρική κοινότητα είναι εγκλωβισμένη σε ένα ιατροκεντρικό τρόπο αντίληψης, και ότι τα επιχειρήματα κατά των συγκεκριμένων νομοθετικών μέτρων είναι σωστά. Επίσης ότι «δεν μπορούν να υποχρεώσουν τους ψυχιατρους να δουλέψουν αλλιώς» (αλλά «μπορούν να το κάνουν με τους ασθενείς;», αναρωτιόμαστε εμείς) και ότι την «τομεοποίηση και μια εναλλακτική κοινοτική κουλτούρα δεν την θέλει η ψυχιατρική κοινότητα» ! Τέλος μας είπε ότι «τα σύννεφα κατά του μέτρου για την ακούσια θεραπεία στην Κοινότητα πληθαίνουν » και ότι ο ίδιος έχει πεισθεί. 

Δεν τρέφουμε όμως αυταπάτες. Αφού αυτή η κυβέρνηση είναι εξαιρετικά εξοικειωμένη με το να ψηφίζει μέτρα με τα οποία (τουλάχιστον στα λόγια) «διαφωνεί»…

Στην Πρωτοβουλία για ένα πολύμορφο κίνημα στην Ψυχική Υγεία γνωρίζουμε πολύ καλά ότι για να ανατραπούν οι κατεστημένες νοοτροπίες χρειάζεται διαρκής αγώνας με την συμμετοχή όλων των εμπλεκομένων.

Και θα είμαστε όλοι-ες παρόντες και παρούσες σε αυτόν τον Αγώνα.







ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΛΥΜΟΡΦΟ ΚΙΝΗΜΑ ΣΤΗΝ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ

ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ‘Ψ’: 20 ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΟΝ Ν. 2716/99 ΤΙ ΑΠΕΜΕΙΝΕ ΑΠ΄ΟΣΑ ΠΡΟΒΛΕΠΕ ΕΚΤΟΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΜΚΟ;

Κάνοντας έναν ειλικρινή απολογισμό των 20 χρόνων 
«ψυχιατρικής μεταρρύθμισης» βάσει του ν. 2716/99 (η 
θεματική αυτού του συνεδρίου), ένα πρώτο συμπέρασμα θα μπορούσε να είναι ότι, προκειμένου να μπορεί να υπάρξει μια πραγματική εκτίμηση του τι έγινε όλα αυτά τα χρόνια στο χώρο της Ψυχικής Υγείας, αυτό που έχει πρωτεύουσα  σημασία, είναι, κατ΄ αρχήν, το νόημα που δίνουμε στο όρο «μεταρρύθμιση». 

  Για ποιά «μεταρρύθμιση» μιλάμε; Αυτή που, στη βάση ενός χειραφετητικού προτάγματος για την Ψυχική Υγεία, θα 
κατευθυνόταν προς ένα κοινοτικά βασισμένο σύστημα 
υπηρεσιών, με το ξεπέρασμα του ψυχιατρείου, του  γκλεισμού και των κατασταλτικών πρακτικών, καθώς και μιας βιολογικής, στενά κλινικής ψυχιατρικής των διαγνωστικών συστημάτων και των φαρμακοβιομηχανιών, αυτής που «χάνει τον άνθρωπο πίσω από την αρρώστια»; 

  ΄Η αυτή που είδαμε να υλοποιείται όλα αυτά τα χρόνια, με 
την μεταστέγαση των ασθενών από τα ψυχιατρεία (αντί για την Αποϊδρυματοποίησή τους) σε στεγαστικές δομές του  δημοσίου και των ΜΚΟ, χωρίς καμιά τομεοποίηση, χωρίς  κοινοτικές υπηρεσίες, με ΚΨΥ απλώς ως εξωτερικά ιατρεία,  με την αποσυνδεδεμένη και επιδερμική λειτουργία Κινητών  Μονάδων; Με τις στεγαστικές δομές, στον δημόσιο και στον ιδιωτικό τομέα, να λειτουργούν σαν μικρά άσυλα: με την άνωθεν ιδρυματική διαχείριση τη ζωής των ενοίκων, με τη  χρήση, συχνά, μηχανικών καθηλώσεων και απομονώσεων,  με κάμερες (ιδιαίτερα σε δομές των ΜΚΟ). Και, ταυτόχρονα,  με απολύσεις εργαζομένων από τις ΜΚΟ ψυχικής υγείας,  που είτε αντέδρασαν στην παράνομη παρακράτηση των  συντάξεων των ενοίκων, είτε διαφώνησαν με τις άνωθεν  επιβαλλόμενες ιδρυματικές πρακτικές. 

  Όλα αυτά μπορούν να περιγραφούν πολύ περιληπτικά με 
έναν μόνον αριθμό: το απίστευτο ποσοστό του 65% των 
εισαγωγών για ψυχιατρική νοσηλεία να είναι ακούσιες 
νοσηλείες-σχεδόν πιο μεγάλο απ΄ ό,τι πριν αρχίσει η 
«μεταρρύθμιση» που, οφείλουμε να πούμε, δεν έγινε 
ποτέ… γεννήθηκε νεκρή.   

Το μόνο που έχει απομείνει από τις προσδοκίες που, έστω με στρεβλό τρόπο, άνοιξε ο ν. 2716/99, ήταν η, κατ΄εντολήν της ΕΕ, καθιέρωση των ΜΚΟ (αλλά και του κερδοσκοπικού τομέα) στην διαχείρισης των δομών αυτής της νεοϊδρυματικής μεταρρύθμισης.   

Στην αρχή παρουσιάστηκαν ως οι φορείς που θα έπαιρναν 
στις στεγαστικές τους δομές τους λεγόμενους «δύσκολους» ασθενείς από τα ψυχιατρεία. Καταλήγοντας, ωστόσο,  σύντομα σε πρακτικές επιλογής των πιο «εύκολων» και «διαχειρίσιμων» ατόμων και σε επιστροφές στα ψυχιατρεία  αυτών που δεν κατάφερναν (και βασικά ποτέ δεν έμαθαν πώς) να διαχειριστούν, σύμφωνα και με τις αυτό- επιβαλλόμενες νόρμες λειτουργίας των δομών τους. Μια  πρακτική όπως της αγοράς «εμπορεύματος» με «κάρτα  αλλαγής» και επιστροφή, όταν το «εμπόρευμα» το  βρίσκουμε «ελαττωματικό».   

Είχαμε, ταυτόχρονα, τα φαινόμενα των επί πληρωμή  απογευματινών επισκέψεων για ψυχοθεραπείες, τις  οικογενειοκρατούμενες «εταιρικές» σχέσεις, πολλές  περιπτώσεις διαφθοράς, τις διαπλεκόμενες διαδρομές με  τον ιδιωτικό τομέα (κλινικές κλπ) κ.α, αλλά, πρωτίστως, τον κρατικοδίαιτο χαρακτήρα τους, αφού η κύρια οικονομική  πηγή τους είναι τα ασφαλιστικά ταμεία και ο κρατικός κορβανάς, παρά τις κατηγορίες που κατά καιρούς εκτοξεύουν, σε όσους τις αμφισβητούν, περί κρατισμού κλπ.

Δεν είναι τυχαίο που στο συνέδριο αυτό γίνεται αναφορά και στα 10 χρόνια από το σύμφωνο Σπίντλα-παραλείποντας, όχι  τυχαία, και το άλλο όνομα της συμφωνίας που ήταν αυτό του τότε Υπουργού Υγείας (της ΝΔ) Αβραμόπουλου, που,  βέβαια, δεν συμφέρει κάποιους η αναφορά του, τώρα που  ανέβηκαν σε θώκους της παρούσας κυβέρνησης, καθώς είναι οι ίδιοι που τότε τον ανέφεραν επαινετικά, όπως  διαβάζει κανείς στην πανηγυρική κοινοποίηση του  συμφώνου, υπογεγραμμένη από τον επικεφαλής της  ΠΕΨΑΕΕ (και τώρα σύμβουλο του Υπουργείου Εργασίας)  και τον υπεύθυνο της ΕΠΑΨΥ, προς το, τότε, «Δίκτυο Αργώς». Πανηγύριζαν γιατί η ΕΕ φρόντισε για την  επαναχρηματοδότησή τους, γράφοντας τα εξής μνημειώδη:

«Η εξέλιξη αυτή αποτελεί και ένα επιτυχές επισφράγισμα της  σταθερής πολιτικής του Δικτύου να διατηρεί σταθερή επικοινωνία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και να ασκεί σε  πολλά επίπεδα πίεση σε ευρωπαϊκό επίπεδο, θεωρώντας την Ε.Ε. ως τον πιο κρίσιμο παράγοντα για την εξέλιξη της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης στην Ελλάδα.”

Έτσι δεν είναι καθόλου τυχαίο που, λίγα χρόνια μετά, μέσα 
από τους διαύλους της άμεσης επικοινωνίας με τους 
πάτρωνές του στις Βρυξέλλες, το «Δίκτυο Αργώς» έγραφε, 
την 1η Αυγούστου 2011, μέσω του προέδρου του, προς τον 
τότε Επίτροπο Κοινωνικών Υποθέσεων κλπ, της ΕΕ, Λάζλο 
Αντόρ: 

  «Αγαπητέ Επίτροπε, όπως είναι παγκοσμίως γνωστό, η  Ελλάδα αντιμετωπίζει μια σοβαρή οικονομική κρίση. Κάτω από αυτό το πλαίσιο τα μέλη του Δικτύου Αργώς θα συμμετάσχουν ενεργά στην Εθνική προσπάθεια για την εφαρμογή του τρέχοντος προγράμματος οικονομικής προσαρμογής…». Και παρακάτω: «Να εξαιρεθεί το πρόγραμμα Ψυχαργώς και η ψυχιατρική μεταρρύθμιση από την δημοσιονομική προσαρμογή και το Μνημόνιο».   

Πράγματι η ΕΕ έσπευσε να διασώσει τις ΜΚΟ ψυχικής  υγείας και την περίοδο 2013-15 με έκτακτη χρηματοδότησή  τους (105 εκ ευρώ), όταν οι υπόλοιπες υπηρεσίες  λιμοκτονούσαν από τις περικοπές και διαλύονταν.   

Η ΕΕ ενδιαφέρεται για το μέλλον των ΜΚΟ γιατί είναι 
αναπόσπαστα εργαλεία του μέλλοντος που έχει σχεδιάσει και βάλει ήδη σε εφαρμογή, όχι μόνο για τις εργασιακές  σχέσεις (ιδιωτικοποιημένες, επισφαλείς, προσωρινές κλπ),  αλλά και για ένα κοινωνικό κράτος διαλυμένο, απλώς  πυροσβεστικού χαρακτήρα, για να σβήνει περιστασιακά τις  φωτιές που ανάβει διαρκώς, από την ίδια της τη φύση και  την αμετάκλητη κρίση που αντιμετωπίζει, η ίδια η λειτουργία του οικονομικού και κοινωνικού συστήματος. Οι ΜΚΟ είναι  αυτά ακριβώς τα εργαλεία για την διαχείριση που έχει  ανάγκη το σύστημα, όπως άλλωστε φαίνεται και από το νέο  (και, προς ώρας, πιο προσοδοφόρο) πεδίο δράσης τους, τα  τελευταία χρόνια, που έχει να κάνει με το προσφυγικό. Και  δεν είναι καθόλου τυχαίο ότι και η τωρινή κυβέρνηση δίνει τα  όποια νέα οικοτροφεία, για τα οποία παίρνει χρηματοδότηση μέσω ΕΣΠΑ, στις ΜΚΟ.   

Είναι χαρακτηριστικό ότι εκπρόσωπος γνωστής ΜΚΟ  τάχθηκε, πριν λίγες μέρες, υπέρ του πρόσφατου  νομοσχεδίου για την «υποχρεωτική θεραπεία στην  κοινότητα». Παρουσιάζοντας ως κοινοτική παρέμβαση κάτι  που αποτελεί διάχυση της ψυχιατρικής καταστολής στην κοινότητα. Αν έτσι βλέπουν οι ΜΚΟ την στροφή στην  κοινότητα (και γνωρίζουμε, από πολλού, ότι αυτοί είναι οι  ορίζοντες εντός των οποίων λειτουργούν) τότε καταλαβαίνει  κανείς αυτό που συμβαίνει καθημερινά σ΄ αυτά τα μικρά  ιδιωτικοποιημένα άσυλα.   

Η συμπλήρωση των είκοσι χρόνων του ν. 2716/99 δεν είναι  για πανηγυρισμούς για την μη «ψυχιατρική μεταρρύθμιση»,  αλλά «ημέρα μνήμης» για τα αποκαΐδια της και  αναστοχασμού για το πώς θ΄ ανοιχτούν διαδρομές πέρα  από την όποια μορφή ιδιωτικοποίησης, κερδοσκοπικής ή  δήθεν «μη κερδοσκοπικής», πέρα από το κυρίαρχο  ψυχιατρικό παράδειγμα (στην πράξη και όχι στα λόγια),  πέρα από το ψυχιατρείο και τον εγκλεισμό, προς μια  χειραφετητική Ψυχική Υγεία, κάτω από τον έλεγχο των  εργαζομένων σ΄ αυτήν, των χρηστών των υπηρεσιών και  της κοινωνίας.

ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΛΥΜΟΡΦΟ ΚΙΝΗΜΑ ΣΤΗΝ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ

16/5/19



ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ‘Ψ’: ΚΑΛΕΣΜΑ ΣΕ ΔΙΑΔΗΛΩΣΗ ΕΞΩ ΑΠΟ ΤΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΗΝ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ

ΟΛΕΣ ΚΑΙ ΟΛΟΙ ΕΞΩ ΑΠΟ ΤΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ, ΤΗΝ ΤΡΙΤΗ, 21 ΜΑΪΟΥ 2019, 12 μ.μ. – Η ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΠΕΡΑΣΕΙ

Το νέο νομοσχέδιο για την «ακούσια ψυχιατρική περίθαλψη», που έβγαλε στη δημοσιότητα και προχωράει προς ψήφιση η κυβέρνηση, πίσω από το περιτύλιγμα κάποιων επίπλαστων αλλαγών αναφορικά με τις διαδικασίες της ακούσιας νοσηλείας, εισάγει την θεσμοθέτηση της «θεραπείας στην κοινότητας κατόπιν εισαγγελικής παραγγελίας», γνωστής διεθνώς ως «υποχρεωτικής θεραπείας στην κοινότητα». Δηλαδή, με γνωμάτευση του ψυχιάτρου, ο χαρακτηριζόμενος ως «ψυχικά ασθενής» θα πρέπει να «συναινεί» στην υποχρεωτική λήψη της φαρμακευτικής αγωγής, με μόνη εναλλακτική, αν δεν υπογράψει ότι «συναινεί», τον ακούσιο εγκλεισμό του σε μονάδα ψυχιατρικής νοσηλείας – και αυτή η «συναίνεση» θα συνοδεύει την έκδοση εισαγγελικής παραγγελίας για την υποχρεωτική λήψη της φαρμακευτικής αγωγής για περίοδο χρόνου που, στην πράξη, παρ΄ όλη την προβλεπόμενη (πολύμηνη) διάρκεια, θα μπορεί ν΄ ανανεώνεται επ΄ αόριστον. 

Οι επιτελείς του Υπουργείου και διάφοροι καλοθελητές των ΜΚΟ ψυχικής υγείας πλασάρουν αυτό το μέτρο σαν μια «κοινοτική» παρέμβαση, επειδή η εισαγγελική παραγγελία θα εκτελείται μέσα στην κοινότητα: το άτομο στο οποίο θα εφαρμόζεται το μέτρο, που θα διαμένει στον όποιο τόπο (επίσημα δηλωμένο) κατοικίας του, θα πρέπει να μεταβαίνει στην υπηρεσία ψυχικής υγείας που θα του έχει οριστεί (ως επί το πλείστον σε εξωτερικά ιατρεία) για να κάνει την μηνιαία (ή και τριμηνιαία) ένεσή του. Σ΄ αυτόν, άλλωστε, το μονόδρομο της φαρμακοθεραπείας ανάγεται και η έννοια της «θεραπείας», που εν προκειμένω  χρησιμοποιείται και γενικά επικρατεί στο κυρίαρχο ψυχιατρικό σύστημα. 

Είναι σαφές ότι έχουμε να κάνουμε με μια πλήρη διαστρέβλωση και αντιστροφή της έννοιας και της πρακτικής της κοινοτικής παρέμβασης, που, εξ΄ ορισμού, αποκλείει κάθε έννοια καταναγκασμού και επιβολής και είναι συνυφασμένη με τον διάλογο, την επικοινωνία, την διαπραγμάτευση, την συνοδεία, την στήριξη – με μια προστασία συνυφασμένη με τον σεβασμό της ελευθερίας και των δικαιωμάτων του υποκειμένου. Αντί γι΄ αυτό, έχουμε να κάνουμε με μια διάχυση της καταστολής μέσα στην κοινότητα.

Είναι ένα μέτρο εισαγόμενο από χώρες όπου ξεκίνησε η εφαρμογή των νεοφιλελεύθερων πολιτικών στην Ψυχική Υγεία, με το βίαιο κλείσιμο των ψυχιατρείων (ΗΠΑ), τις δραστικές περικοπές και την συρρίκνωση των υπηρεσιών (στην Βρετανία και αλλού) και με διακηρυγμένο στόχο, στο σκεπτικό που οδήγησε σ΄ αυτό το νομοσχέδιο, όχι το πώς θα προχωρούσαμε στην κατεύθυνση του ξεπεράσματος του εγκλεισμού και των ψυχιατρείων, προς ένα κοινοτικά βασισμένο σύστημα υπηρεσιών, αλλά, απλώς, για το πώς θα μειώσουμε, αφενός, τις ακούσιες νοσηλείες (που τώρα είναι στο 65% των εισαγωγών) και, αφετέρου, τα ράντζα στις ψυχιατρικές μονάδες νοσηλείας. Να μειώσουμε, υποτίθεται, τις ακούσιες νοσηλείες χωρίς ν΄ αγγίξουμε στο ελάχιστο το σύστημα που τις παράγει. Και προπαντός, να μειώσουμε τον χρόνο νοσηλείας και έτσι το κόστος της περίθαλψης των ψυχικά πασχόντων, καθώς, όπως γίνεται και στις χώρες από τις οποίες εισάγεται το μέτρο αυτό, θα μπορεί κάποιος να μην εισάγεται για νοσηλεία, εφόσον του γίνει η «εισαγγελική παραγγελία για θεραπεία στην κοινότητα», ή θα μπορεί να παίρνει πιο γρήγορα εξιτήριο στο βαθμό που θα μπορεί να εκδίδεται αυτή η εισαγγελική εντολή για υποχρεωτική θεραπεία μετά το εξιτήριο. 

Το γεγονός ότι ο στόχος της μείωσης των ακούσιων νοσηλειών απέτυχε πλήρως στις χώρες προέλευσης του μέτρου, ουδόλως ενδιαφέρει τους επιτελείς του Υπουργείου, καθώς η στόχευση αφορά, πρωτίστως, στην μείωση των εισαγωγών και στο γρήγορο εξιτήριο – όχι μέσω του μετασχηματισμού του «τρόπου λειτουργίας του συστήματος» των υπηρεσιών, αλλά με τις κατασταλτικές πρακτικές να μεταφέρονται και να εφαρμόζονται στον τόπο κατοικίας. Όπως περίπου συμβαίνει με τους κρατούμενους, που εκτελούν την ποινή εκτός φυλακής. Ο ψυχικά πάσχων ως εν δυνάμει εσαεί κρατούμενος, μέσα ή έξω από ίδρυμα.

Η μόνη απάντηση στο υψηλό ποσοστό των ακούσιων νοσηλειών και στην θεραπευτική και κοινωνική εγκατάλειψη των ανθρώπων με ψυχιατρική εμπειρία θα ήταν η επιδίωξη της δημιουργίας ενός ολοκληρωμένου και κοινοτικά βασισμένου συστήματος υπηρεσιών, με ταυτόχρονη την αλλαγή του «τρόπου σκέψης και πρακτικής» της κυρίαρχης ψυχιατρικής.

Αντίθετα, το νομοσχέδιο αυτό αποτελεί μιαν ολοσχερή παλινδρόμηση προς ένα κατασταλτικό έλεγχο της όποιας διαφορετικότητας μέσα στην κοινωνία. Ακυρώνει και τα τελευταία υπολείμματα θεραπευτικότητας, που είχαν απομείνει στην κυρίαρχη ψυχιατρική, με την θεραπεία να μετατρέπεται σε μιαν εσαεί επιβολή, σε μια στεγνά εξουσιαστική πρακτική.

Καλούμε όλες και όλους σε διαδήλωση έξω από το

Υπουργείο Υγείας (Αριστοτέλους 17), την Τρίτη, 21 

Μαΐου, ώρα 12 μ.μ.

Να απαιτήσουμε την απόσυρση αυτού του νομοθετικού εκτρώματος και την στροφή προς μια πραγματικά κοινοτικά βασισμένη Ψυχική Υγεία, χωρίς καμιά καταστολή, χωρίς καμιάν επιβολή, με ισότιμη σχέση θεραπευτή-θεραπευόμενου, για μια χειραφετητική Ψυχική Υγεία.

ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑ ΓΙΑ ΕΝΑ ΠΟΛΥΜΟΡΦΟ ΚΙΝΗΜΑ ΣΤΗΝ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ

.

.

«Ψίθυροι στις φυλλωσιές»: Μηνύματα με νόημα προς την ανάρρωση και την χειραφέτηση – Ημερίδα του Ελληνικού Δικτύου «Ακούγοντας Φωνές»

.

Ττο πρόγραμμα της ημερίδας και το σχετικό κάλεσμα θα το βρείτε εδώ.

Η είσοδος είναι ελεύθερη με προαιρετική οικονομική ενίσχυση.

.

Ελληνικό Δίκτυο «Ακούγοντας Φωνές» -Ηearing Voices Αθήνας

.

.