Τα καλύτερα και πιο ενδιαφέροντα βιβλία του 2022*

(φωτογραφία: προσωπικό αρχείο)

Διάβασα περισσότερα βιβλία φέτος* (χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δημοσιεύτηκαν όλα το 2022), απ’ όσα πρόλαβα να γράψω γι’ αυτά. Κι έτσι βλέπετε το «Αβεσσαλώμ, Αβεσσαλώμ!» του William Faulkner που κυκλοφορεί απ’ τις εκδόσεις «Gutenberg» σε μετάφραση της Μαργαρίτας Ζαχαριάδου, στην πρώτη φωτογραφία. Φυσικά το θεωρώ αριστουργηματικό και το προτείνω γι’ ανάγνωση, όπως και το «Μπέρδεμα στο Χάρλεμ» του Colson Whitehead, που κυκλοφορεί απ’ τις εκδόσεις «Ίκαρος» σε μετάφραση της Μυρσίνης Γκανά.

(φωτογραφία: προσωπικό αρχείο)

Πέρα απ’ αυτά, έγραψα τη γνώμη μου για το σπουδαίο βιβλίο «Μαύρες Ρίζες» που δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Δρόμος της Αριστεράς» και εδώ θα βρείτε τη «συζήτησή» μου με το μεταφραστή του, Νίκο Λάιο.

(φωτογραφία: προσωπικό αρχείο)

Τα βιβλία που διαλέγω να παρουσιάσω, έχει σημασία να ξέρετε, ότι δεν μου τα στέλνει κανένας εκδότης. Τα επιλέγω με μόνο κριτήριο τα ενδιαφέροντά μου κι έτσι θεωρώ ότι ο υποκειμενικός τρόπος που τα προσεγγίζω, αν μη τι άλλο, έχει την προσωπική μου σφραγίδα. Έτσι φέτος, στο blog φιλοξένησα ένα μικρό αφιέρωμα στη Γεωργιανή λογοτεχνία, για να ‘χουμε ωραίες αφορμές να μιλάμε για τους Γεωργιανούς κι όχι τους… «συνήθεις» των δελτίων ειδήσεων.

Και χάρηκα ιδιαίτερα βέβαια, που ο Γεωργιανός ποιητής (και όχι μόνο), Ζάζα Κόσκατζε, μου εμπιστεύτηκε 5 ποιήματά του που πρώτη φορά δημοσιεύτηκαν στη χώρα μας στην αγγλική γλώσσα και μπορείτε να τα διαβάσετε εδώ.

Photo Credits : Mariamo Janelidze

Ρίχνοντας μια ματιά πάντως και στις εκδόσεις της γειτονικής μας Ιταλίας, έγραψα μερικά πράγματα έστω για το νέο βιβλίο του Paolo Nori σχετικά με τον Φ. Μ. Ντοστογιέφσκι, αλλά και γι’ αυτό της Annacarla Valeriano που αφορά τη Franca Ongaro Basaglia.

Αφού όμως διαβάζω κι επιστημονικά βιβλία και ξέρετε το ενδιαφέρον μου για τα ψ θέματα, φυσικά παρουσιάστηκαν και τέτοια βιβλία στο blog. Στο ένθετο «Νησίδες» μάλιστα της «Εφημερίδας των Συντακτών», φιλοξενήθηκε η κριτική μου για δύο εξ’ αυτών, δηλαδή για το «Δρομοκαΐτειο. Λέρος. Δαφνί. Ο ένας τοίχος μετά τον άλλο», του Θόδωρου Μεγαλοοικονόμου και για το «Απο-ιατρικοποιώντας τη δυστυχία.Ψυχιατρική, ψυχολογία και η ανθρώπινη κατάσταση» (και τα δύο κυκλοφορούν απ’ τις «Εκδόσεις των Συναδέλφων»).

Εδώ επίσης θα βρείτε και τη γνώμη μου για το νέο βιβλίο της Μαρίας Φαφαλιού, που κυκλοφορεί απ’ τις εκδόσεις «Αλεξάνδρεια» και τιτλοφορείται «Κορίτσια στο περιθώριο. Μαρτυρίες» κι εδώ όσα έγραψα για κείνο του Πέτερ Λέμαν, δηλαδή το «Η επιστροφή του ηλεκτροσόκ – Θεραπεία ή βλάβη;» που κυκλοφορεί απ’ τις εκδόσεις «Νησίδες» σε μετάφραση της Άννας Εμμανουηλίδου. Ακόμη, ίσως σας ενδιαφέρει, μιας και στην εποχή των κινημάτων μας απασχολεί το έμφυλο ζήτημα, το βιβλίο του Χρήστου Ποζίδη, «Γλωσσικό αντάρτικο», που κυκλοφορεί απ’ τις εκδόσεις «Άπαρσις» ή κι εκείνο του Ηλία Παπαγιαννόπουλου, «Ο Φρόυντ στην Ακρόπολη – Μια ατοπογραφία» αφού ο πατέρας της ψυχανάλυσης εξακολουθεί να είναι στο πρόσκηνιο, για διάφορους λόγους.

Απ’ τις πιο όμορφες στιγμές του χρόνου που φεύγει, όπως ήδη έχω γράψει, ήταν κι η γνωριμία μου με τους ανθρώπους που βρίσκονται πίσω απ’ το εγχείρημα «Οι Εκδόσεις των Άλλων», για το οποίο μπορείτε να διαβάσετε εδώ περισσότερα κι όπως ήταν επόμενο έκανα ορισμένες επιλογές από κάποια βιβλία τους, όπως απ’ την εξαιρετική ποιητική συλλογή της Αργυρώς Αξιώτη κι από εκείνη του Θωμά Αρμπιλιά. Μπορείτε κι εσείς να διαβάσετε βέβαια, το μυθιστόρημα του Μπάμπη Κολτράνη, «Σχεδόν αδέρφια», που διατίθεται ελεύθερα σε μορφή e-book και να παρακουθείτε τις δράσεις τους απ’ τη σελίδα τους στο Facebook.

Τι άλλο κρατάω απ’ τη φετινή χρονιά που τη ξεκίνησα με το βλέμμα στ’ άστρα; Τη συμπλήρωση των εκατό χρόνων απ’ την έκδοση του «Οδυσσέα» του Τζέιμς Τζόις, μια συνάντηση με τον Κ ω σ τ ή που δε θα ξεχάσω ποτέ κι αποτέλεσε την αφορμή για να παρουσιάσω ένα ακόμη βιβλίο του αλλά και το ιστορικό περιοδικό «Λωτός«, δύο απ’ τα τεύχη του φανζίν της «Λοκομοτίβα» (το τέταρτο και το πέμπτο), τη γνωριμία μου με κάποιους απ’ τους ανθρώπους του ριζοσπαστικού περιοδικού «Asylum» και πολλές, πολλές ακόμη στιγμές που δε χωράνε σε μιαν ανάρτηση και τις πέρασα διαβάζοντας ενδιαφέροντα βιβλία ή συζητώντας γι’ αυτά στο «Μονόκλ»… Κι ήταν πολύ όμορφα, μα την αλήθεια…

(φωτογραφία: προσωπικό αρχείο)

Παρουσίαση βιβλίου: «αποσπάσματα» του Κ ω σ τ ή, απ’ τις εκδόσεις «Εξάρχεια»

(φωτογραφία: προσωπικό αρχείο)

Με μεγάλη χαρά, παρουσιάζω σήμερα, αυτό το βιβλίο του Κ ω σ τ ή, στο blog. Πρόσφατο, πολύτιμο απόκτημα, η δεύτερη έκδοση των αποσπασμάτων του απ’ την περίοδο 1967-1973, που κυκλοφόρησε το 2015 σε πιστό αντίγραφο του πρωτότυπου. Τα πώς και τα γιατί, θα τα πληροφορηθείτε απ’ τις σχετικές παραπομπές. Έτσι κι εγώ, ως είθισται θ’ αρχίσω απ’ την αρχή… Γιατί η αλήθεια είναι ότι πριν ακόμη ξεκινήσω την ανάγνωση, παρατήρησα τις πολλές λεπτομέρειες του εξωφύλλου. Μια φωτογραφία, όπως αυτή που βλέπετε παραπάνω, δεν αρκεί παρά μόνο για να σας δώσει μια γενική ιδέα, ακόμη κι αν τη δείτε σε πλήρες μέγεθος. Όταν πάρετε όμως το βιβλίο στα χέρια σας, θα καταλάβετε πόσο λεπτοδουλεμένο είναι το συγκεκριμένο σχέδιο.

(φωτογραφία: προσωπικό αρχείο)

Και φυσικά, διαβάζοντας τα περιεχόμενά του, στάθηκα σε πολλά σημεία… Οι πολιτικές προκλήσεις και το κλίμα της ταραχώδους εκείνης εποχής αποτυπώνονται με την πρωτοποριακή Oπτική (και δε χρησιμοποιώ τυχαία τη λέξη) του γράφοντα, αλλά δημιουργούνται ταυτόχρονα και γόνιμοι, διαλεκτικοί, συνειρμοί με το σήμερα. Έτσι, το ιστορικό πλαίσιο, αν και σφραγίζει τα ποιήματα, δε λειτουργεί σε καμία περίπτωση ασφυκτικά, εγκιβωτίζοντάς τα στο παρελθόν, γι’ αυτό και μπορούμε λοιπόν να ταυτιστούμε με πάμπολλους στίχους του Κ ω σ τ ή, που αντανακλούν τόσο σύγχρονους προβληματισμούς σχετικά με τη θέση μας στον κόσμο, το ρόλο της τέχνης, της ποίησης, κ.α. Η δε «Καθημερινή Ηλέκτρα» του (που έχει μελοποιηθεί απ’ το Δημήτρη Ζαφειρέλη και τραγουδήθηκε απ’ την Έλλη Πασπαλά σε παραγωγή του Μάνου Χατζιδάκι), θα μπορούσε αύριο ν’ ανέβει ως μονόλογος σε μια θεατρική σκηνή. Τη λάτρεψα κι αυτήν την ενότητα.

(φωτογραφία: προσωπικό αρχείο)

Στην τελευταία σελίδα του βιβλίου, ο Κ ω σ τ ή ς εξηγεί από ποιες συλλογές προέκυψαν αυτά τα εκρηκτικά ποιήματα και πώς εν μέρει, προέκυψαν. Κι εδώ, στο δικό του ιστότοπο υπάρχει μία σχετική ανάρτηση που αξίζει οπωσδήποτε να διαβάσετε, μιας κι όχι μόνο θα καταλάβετε έτσι καλύτερα το σκεπτικό του, την πορεία του, αλλά θα έχετε την ευκαιρία και να διαβάσετε επιλεγμένα ποιήματα απ’ αυτήν την έκδοση. Όσο για το δημιουργό τους, του αφήνω δικαιωματικά, τον επίλογο: «μαρέσει να δοκιμάζω όλα όσα κανένας δε μου έμαθε. σε τίποτα δεν είμαι ειδικός. νομίζω πώς όλα μπορώ να τα κάνω άμα γουστάρω τη ζωή που ζω…». Και παρακάτω συμπληρώνει «η διαδικασία συνεχίζεται ζώντας. συνεχίζεται και μέσα απ’ τα σχέδια και τα γλυπτά. συνεχίζεται μέσα από τα δοκίμια τους ήχους κι ό,τι άλλο μπορώ να γλεντήσω σαυτό τον πλανήτη…».

«Αποϋλοποίηση»: Ομαδική έκθεση στη Roma Gallery – Εγκαίνια Τρίτη 21/12/2021 στις 17.00 μ.μ.

Καινούριο ποιητικό βιβλίο του Κωστή (Τριανταφύλλου)

Κυκλοφόρησε, παράλληλα με την ατομική του έκθεση αγώγιμο <=> μη αγώγιμο, από τις εκδόσεις Roma gallery, το βιβλίο éclat éclair του Κωστή (Τριανταφύλλου) που εμπεριέχει τρεις εκδοχές. Το ίδιο το ποίημα, το χειρόγραφο του ποιητικού δρώμενου και το CD με την μουσική του Guillaume Loizillon πάνω στο ποιητικό αυτό έργο -με απαγγελία του ποιητή. Είναι γραμμένο στη γαλλική γλώσσα.

Περισσότερες πληροφορίες στον ιστότοπό του, που θα βρείτε εδώ.

Κ ω σ τ ή ς : αγώγιμο ⬄ μη αγώγιμο – Εγκαίνια, Πέμπτη 11 Νοεμβρίου 2021

Δελτίο Τύπου

Κωστής: «αγώγιμο⬄μη αγώγιμο»Η ROMA GALLERY συνεχίζοντας τη συνεργασία της με τον Κωστή εγκαινιάζει την έκθεση: αγώγιμο⬄μη αγώγιμο στις 11 Νοεμβρίου 2021 (έως 20 Δεκεμβρίου 2021) για να συνδιαλλαγεί τόσο με τον γνωστό κεραυνό του καλλιτέχνη όσο και με το σύμπαν που κρύβεται πίσω του.


Η κατανόηση των φυσικών φαινομένων έτσι και του κεραυνού είναι μέσα στους στόχους του Κωστή. Εδώ και πολλές δεκαετίες διεθνώς με δημόσιες παρεμβάσεις σε εξειδικευμένους χώρους τόσο τέχνης όσο κι επιστημονικούς έχει αναπτύξει αυτήν του την έρευνα. Η ειδική επιλογή έργων που συγκροτούν αυτήν του την έκθεση με την χαρακτηριστική ονομασία αγώγιμο⬄μη αγώγιμο έγινε με έργα τόσο της δεκαετίας του ‘80 -από τα πρώτα έργα του που φέρουν ηλεκτρονικό κεραυνό — όσο και πρόσφατα.


Η έκθεση σε συνδυασμό με τα φυσικά φαινόμενα που αποκτούν μια δεύτερη ερμηνεία καταφέρνει να επιβεβαιώσει την πολύπλευρη προσωπικότητα του καλλιτέχνη και τον τρόπο που επιλέγει να μας ξεναγήσει στον μεγαλειώδη κόσμο του. Ποιητής με έργα πρωτοπόρα τέχνης τεχνολογίας. Σχεδίασε και παρήγαγε ο ίδιος το κύκλωμα εκφόρτισης του κεραυνού με επιτυχία τέτοια που και ή ερευνητική ομάδα της Γαλλικής Εταιρείας Ηλεκτρισμού του επέτρεψε να παρουσιάσει μεγάλες ατομικές εκθέσεις σε Μουσεία με την χορηγία της.


Δεν είναι αναγκαίο πάντοτε να καταλαβαίνουμε τη δημιουργία της τέχνης, αλλά χρειάζεται έστω να την εντοπίζουμε και ο Κωστής σίγουρα είναι ένας άνθρωπος που πρώτα παρατηρεί, έπειτα δημιουργεί και τέλος μας προκαλεί. Όταν μπαίνουμε στο χώρο της έκθεσης βρισκόμαστε μέσα σ’ ένα ηχητικό και οπτικό πεδίο. Ήχοι λίγο-πολύ μακρόσυρτοι, ισοτονικά μπάσα και πολλοί ήχοι κοφτοί. Η ενορχήστρωση των ήχων, επιτυγχάνεται με την μετακίνηση του θεατή ή την τοποθέτηση χρονοδιακόπτη. Ενεργειακή γλυπτική, αέναα μεταβλητή, απαιτητική, η δουλειά του Κωστή εκπλήσσει και μαγεύει.

«Κατεβάζει στο μικρόκοσμο και τις διαστάσεις του Ανθρώπου το ουράνιο φαινόμενο, όχι για να το χρίσει αποτρόπαιο σύμβολο όπως θα έκανε ο πρωτόγονος, αλλά για να προτείνει μια καινούργια σχέση ανάμεσα στη Φύση, στην Τέχνη, και στην Τεχνολογία» αναφέρει η κριτικός τέχνης Άννα Χατζηγιαννάκη. Ο γνωστός κριτικός τέχνης Pierre Restany, που χαρακτηρίζει «προμηθεϊκό» τον Κωστή Τριανταφύλλου γράφει σε ένα σημείο της εκτενούς αναφοράς του στο έργο του: «Η έκφραση του
Κωστή παρουσιάζεται πραγματικά λοιπόν σαν μια έκθεση φιλοσοφικών αντικειμένων των οποίων η παρουσία έχει σαν μια έσχατη δικαίωση το γεγονός, συνάμα απλό αλλά και τρομερό, να μας παρακινήσει σε ένα στοχασμό πάνω στη διπλή διάσταση της αλχημικής φωτιάς. Ένας τρόπος να μας κάνει να δούμε από κοντά τη διαρκή νίκη της ζωής πάνω στο θάνατο και του φωτός πάνω στις στάχτες της σκιάς.” Ο Frank Popper στο Μουσείο του Ηλεκτρισμού που οργάνωσε διαδικτυακά, χαρακτηρίζει τον Κωστή τον μάγο του κεραυνού. Τοποθέτησε την έρευνά του πάνω στο φαινόμενο του κεραυνού και την ανάδειξή του από τα έργα του στο κίνημα της art eco – technologique.


Τα έργα του Κωστή είναι στοχασμός πάνω στη φύση και το φως. Ο κεραυνός έχοντας γίνει ποιητικό μέσο, επιτρέπει στο έργο τέχνης να ολοκληρωθεί ο σκοπός του, ώστε τελικά να επέλθει η σύνδεση με τη σημασία της σιωπής και της γλώσσας: «Ήρθε η ώρα να αλλάξουμε κατεύθυνση, να ψάξουμε αυτό που σταθεροποιεί τις ηλεκτρισμένες σχέσεις των λέξεων έτσι που να ακούγονται στη σιωπή μόνες τους να αναρωτιούνται για την ύπαρξή τους πριν ανακαλύψουν το νόημα που εκπροσωπούν» όπως σημειώνει ο ίδιος ο καλλιτέχνης στα «Αποσπάσματα Σιωπής». (Απόσπασμα από το ανέκδοτο βιβλίο Ελλάς Εξπρές. ) Όπως αναφέρει ο Γάλλος Κριτικός της Τέχνης Pierre Restany το 1994: «Ο Κωστής συνεχίζει το αέρινο ταξίδι του πάνω στη μεταφορική έννοια του κεραυνού: σήμερα αυτό ίσως γίνεται πεδίο πιο εύληπτο. Ο κεραυνός είναι με μεγάλη σαφήνεια προσδιορισμένος ως οντολογικό φαινόμενο.
Το μη είναι αντανακλάται στο εγώ και όλο το ταλέντο του καλλιτέχνη έγκειται στην ευφυία του να συλλάβει αυτή τη λεπτή στιγμή, όπου όλα συμβαίνουν όταν παράγεται η αστραπή εκδηλώνοντας τη λάμψη της. Αυτό που ο καλλιτέχνης επιδιώκει να μας καταδείξει δια μέσου των διαφορετικών μηχανισμών της δημιουργίας του, είναι αυτή η δυνατότητα συγχρόνως μη καθορισμένη και απεριόριστη, στην οποία η φύση του ουρανού και της γης μας παραπέμπει: στην αποκάλυψη του εαυτού μας από εμάς τους ίδιους…Ο κεραυνός στο έργο του Κωστή βρίσκει το πνευματικό του περιβάλλον. Είναι λοιπόν μια διπλή ενότητα, κεραυνός συν κενό, την οποία ο καλλιτέχνης μας δίνει να διαισθανθούμε μέσα στο ηλεκτρικό πεδίο. Το εγχείρημα όπως το αντιλαμβανόμαστε είναι πλούσιο σε νοήματα».


Η έκθεση συνοδεύεται από την έκδοση της R O M A G A L L E R Y | Κ ω σ τ ή ς | αγώγιμο⬄μη αγώγιμο με κείμενο από τον Ομότιμο Καθηγητή του Αριστοτελείου
Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης κ. Εμμανουήλ Μαυρομάτη. Μπορείτε να δείτε και να διαβάσετε διαδικτυακά τον κατάλογο της έκθεσης στην ακόλουθη διεύθυνση:
https://online.fliphtml5.com/wogji/zcbd/#p=2


Ο Κωστής γεννήθηκε στην Αθήνα το 1950. Παράλληλα με το εικαστικό του έργο, ανέπτυξε πλούσια δράση στο χώρο της ποίησης, εξέδωσε βιβλία, οργάνωσε καλλιτεχνικές ομάδες και δημιούργησε περιοδικές εκδόσεις τέχνης καθώς και artist’s books. Έργα του βρίσκονται σε Μουσεία και Ιδιωτικές Συλλογές στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Για εκτενέστερο βιογραφικό στην διαδικτυακή διεύθυνση:
http://www.costis.gr/biotaomicrongammarhoalphaphiiotakapp…

Τα δε πάντα οιακίζει κεραυνός, ΗΡΑΚΛΕΙΤΟΣ

Διάρκεια έκθεσης: 11/11/ 2021 – 20/12/ 2021
Ωράριο: Δευτέρα, Τετάρτη, Σάββατο 10:00 – 16:00, Τρίτη, Πέμπτη, Παρασκευή 10:00 – 20:00
Για περισσότερες πληροφορίες και ραντεβού επικοινωνήστε στο info@roma-gallery.com και στα
τηλέφωνα: 2130358344, 2112341115

Κωστής Τριανταφύλλου: chambardement

Σας έγραφα εδώ γι’ αυτή την ποιητική συλλογή μερικά πράγματα κι έτσι σήμερα που έχει γενέθλια ο Κ ω σ τ ή ς, θεωρώ ότι είναι η κατάλληλη στιγμή να αναρτήσω το δεύτερο ποίημα που ξεχώρισα απ’ το βιβλίο «Μη άρτιος Μάρτιος» κι είναι το ακόλουθο. Του εύχομαι με την καρδιά μου όλη να είναι καλά και να συνεχίσει να δημιουργεί με την ίδια επιτυχία.

.

à Elisabeth Mellis

.

.

chacun  son cauchemar

mais dans un mauvais rêve commun

léthargie

on aura tout connu dans notre vie

mais aujourd’hui c’est encore une grande question

peut-être à jamais sans réponse

de provenance inconnue

encore une nouvelle situation arbitraire

apathie

.

la peur conduit

perte de sensibilité torpeur

on n’a pas le droit d’imaginer le pire ?

une arme de logique paranoïaque et dévastatrice

comme toute arme et toute guerre?

ou c’est tout simplement une tempête biologique

qui vas par elle même disparaître?

.

.

.

.

confinés comme nous sommes

la manipulation est au zénith

toutes les mesures du grand chambardement

social économique et politique

cloîtrés

encore une fin d’époque

est-ce le début d’un futur encore plus paranoïaque?

agaçant

on ne peut ni penser

ni s’embrasser

ni se serrer les mains

couvre-feu de nos rêves

encore un peu de peur pour exercer tout pouvoir

pour se sauver de soi-même

on allant en vitesse

tomber dans le précipice

on ne parle plus de notre vie

on ne parle plus de tout ce qui nous manque

enrageant

de tout ce qui nous conditionne

emmurés

de tout ce qui nous bouleverse

.

.

.

on ne parle plus

des pauvres

des réfugiés

des sans abris chez soi!

des emprisonnés

de la pollution

de notre quartier

de notre immeuble

de notre monde perdu dans les rêves

on parle pour ne rien dire

puisque on ne comprend pas

il faut se réveiller toutefois

.

Κωστής Τριανταφύλλου

.