Αυστριακή Πινακοθήκη: Österreichische Galerie Belvedere – Ιστορία και Τέχνη (Μέρος Β’)

.

Belvedere 16

.

Δεν ξέρω πόσες, πόσοι το θυμάστε απ’ τα μαθήματα του σχολείου ή απ’ όσα διαβάσατε μετέπειτα (επειδή έχετε ίσως τέτοια ενδιαφέροντα), αλλά αφού οι Οθωμανοί κατέκτησαν τα Βαλκάνια, έφτασαν μέχρι έξω απ’ τη Βιέννη. Κι εκεί νικήθηκαν. Πολλοί και διάφοροι έλαβαν μέρος σ’ αυτές τις μάχες τότε και μεταξύ τους κι ο Πρίγκηπας Ευγένιος της Σαβοΐας που ως Διοικητής υπερασπίστηκε την πόλη το 1683.

.

Belvedere 8

.

Γιατί σας τον αναφέρω; Επειδή αρχικά σε κείνον ανήκε το κτήμα αυτό που μετέπειτα ονομάστηκε Belvedere, εξαιτίας της ωραίας του θέας. Στην πρώτη φωτογραφία μάλιστα βλέπετε το Κάτω Μπελβεντέρε (ξεκίνησε να κατασκευάζεται το 1712) όπως φαίνεται απ’ το Άνω (άρχισε να χτίζεται το 1717), τους κήπους του βέβαια, καθώς και τον πορτοκαλεώνα με τους στάβλους και την πόλη.

.

Belvedere 10

.

Σήμερα στεγάζεται εκεί η Αυστριακή Πινακοθήκη με τις διάφορες συλλογές της κι είχα υποσχεθεί πως θα σας γράψω περισσότερα για το συγκεκριμένο κτηριακό συγκρότημα, σε γενικές γραμμές όμως, γιατί ελπίζω να καταλαβαίνετε πως κάθε κτίσμα έχει και τη δική του ιστορία. Υπάρχουν μάλιστα ολόκληροι τόμοι που μπορείτε αν θέλετε να συμβουλευτείτε σχετικά.

.

Belvedere 11β

.

Για να επιστρέψουμε όμως στον Πρίγκηπα Ευγένιο…Ο Αυτοκράτορας Λεοπόλδος τον Αψβούργων τον αντάμειψε πλουσιοπάροχα για την ανδρεία του στις μάχες που προαναφέραμε κι έτσι μπόρεσε όχι μόνο ν’ αγοράσει αυτό το χώρο το 1697 και να ξεκινήσει την ανοικοδόμηση ποικίλλων κτηρίων, αλλά και να καλέσει Ιταλούς καλλιτέχνες για να τον διακοσμήσουν (Marcantonio Chiarini, Francesco Solimena, Gaetano Fanti, Carlo Carlone ), Γάλλους κηπουρούς απ’ τις Βερσαλλίες (Dominique Girard) για να φτιάξουν τους κήπους του κ.ο.κ.

.

Belvedere 4

.

Η δουλειά όλων αυτών των ανθρώπων είναι που θαυμάζουμε ως σήμερα, χωρίς βέβαια να ξεχνάμε πως την ίδια περίοδο ο λαός υπέφερε τα πάνδεινα και χιλιάδες απλοί στρατιώτες πήραν ως μόνη ..ανταμοιβή ένα τάφο, ενίοτε και πρόχειρο. Η Βιέννη άλλωστε είναι η πόλη που κατεξοχήν σε κάνει να σκεφτείς τις ταξικές διαφορές και τα κοινωνικά χάσματα, τη χυδαιότητα του πλούτου, όσο και τα ναζιστικά μορφώματα που αναπτύχθηκαν εκεί.

.

Belvedere 5

.

Όταν πέθανε ο Πρίγκηπας Ευγένιος, το κτηριακό αυτό συγκρότημα αγοράστηκε απ’ την Μαρία Θηρεσία (το 1752) που έβαλε τις δικές της πινελιές στη διακόσμησή του (όπως στο Χρυσό Δωμάτιο για παράδειγμα). Μάλιστα δόθηκε κι ένας μεγάλος χορός μεταμφιεσμένων το 1770 για να γιορταστούν οι γάμοι της κόρης της, Μαρίας Αντουανέτας, με τον διάδοχο του θρόνου της Γαλλίας, τον μετέπειτα Λουδοβίκο XVI και στους εορτασμούς έλαβαν μέρος 16.000 καλεσμένοι.

.Belvedere 6

.

Αργότερα όμως, το 1776, με κοινή απόφαση της Μαρίας Θηρεσίας και του γιου της Ιωσήφ του II η Αυτοκρατορική Πινακοθήκη μεταφέρθηκε στο Μπελβεντέρε κι έγινε επισκέψιμη για το κοινό. Το 1781 λοιπόν άνοιξε ένα απ’ τα πρώτα δημόσια μουσεία του κόσμου εκεί και συγκεκριμένα στο Κάτω Μπελβεντέρε. Υπήρξαν κάποιες μετακινήσεις έργων αργότερα, κάποιες επαναφορές ακολούθως αφού μέλη της οικογένειας των Αψβούργων διέμεναν εκεί και το 1888 όλες οι συλλογές μεταφέρθηκαν στο καινούριο τότε Μουσείο Ιστορίας της Τέχνης. Κατά την εποχή του Φραγκίσκου Ιωσήφ του Ι, ο οποίος έκανε τόπο κατοικίας του το Κάτω αποφασίστηκε ότι στο Άνω Μπελβεντέρε θα διέμενε ο ανιψιός του και διάδοχος του Αυστριακού θρόνου Φραγκίσμος Φερδινάνδος, πράγμα που έγινε, μέχρι που ο δεύτερος δολοφονήθηκε στο Σαράγεβο μαζί με την σύζυγό του, το 1914.

.

Belvedere 12

.

Έκτοτε δεν χρησιμοποιήθηκε ως κατοικία μοναρχών και το 1913 δημιουργήθηκε στο Κάτω Μπελβεντέρε η Κρατική Πινακοθήκη Μοντέρνας Τέχνης. Αργότερα, με την πτώση του οίκου των Αψβούργων, το κτηριακό συγκρότημα πέρασε στα χέρια του κράτους. Στη διάρκεια του πολέμου που ακολούθησε τα κτήρια υπέστησαν διάφορες ζημιές και το Μουσείο έκλεισε μέχρι το 1953. Το 1955 πάντως υπογράφτηκε εκεί, στο Άνω Μπελβεντέρε, η ιστορική συμφωνία μεταξύ Μ. Βρετανίας, Γαλλίας, ΗΠΑ και Ρωσίας,  με την οποία η Αυστρία ανακτούσε την εθνική ανεξαρτησία της. Οι χώροι επισκευάστηκαν σιγά σιγά και σήμερα μπορείτε να δείτε εκεί τη μεγαλύτερη συλλογή έργων του Κlimt όπως ήδη σας έχω αναφέρει, αλλά και τη μεγαλύτερη έργων των Oskar Kokoschka και Egon Schiele. Απ’ αυτό το σημείο θα πιάσουμε το νήμα της ιστορίας, την επόμενη φορά.

.

(Συνεχίζεται εδώ)

.

.

*Οι φωτογραφίες τραβήχτηκαν από μένα, ανέβηκαν το καλοκαίρι στο instagram και πρόσφατα στο flickr . Μπορείτε να δείτε και πολλές ακόμη, εκτός απ’ αυτές που χρησιμοποιήθηκαν για την ανάρτηση λοιπόν, στο προφίλ μου που θα βρείτε εδώ.

.

.

.

Αυστριακή Πινακοθήκη: Österreichische Galerie Belvedere – Στη Βιέννη του Klimt (Μέρος Α’)

.

Belvedere

.

Σήμερα θα σας γράψω τις πρώτες εντυπώσεις μου απ’ το Βelvedere, επιγραμματικά, μιας και θα σας εξηγήσω κι άλλα σύντομα γι’ αυτό το χώρο. Πρόκειται λοιπόν με λίγα λόγια για ένα μπαρόκ κτηριακό συγκρότημα που υπήρξε εξοχική κατοικία, παλάτι και φιλοξενεί σήμερα έργα πολλών και κυρίως κορυφαίων καλλιτεχνών απ’ όλη την Ευρώπη.

Για να τα πάρουμε όμως τα πράγματα απ’ την αρχή. Τα έφερε έτσι η τύχη στη Βιέννη, που το πολύ μικρό διάστημα κατά το οποίο έμεινα εκεί, περνούσα καθημερινά απ’ το Μέγαρο της Απόσχισης. Δύσκολο να μην το προσέξει κάποια, κάποιος με τον ιδιόρρυθμο θόλο του και το πυκνό πλέγμα επίχρυσων φύλλων δάφνης που τον διακοσμούν.

.

Klimt-Judith 1 (1901)

.

Εκεί λοιπόν μια ομάδα καλλιτεχνών μεταξύ των οποίων κι ο Gustav Klimt συναντιόντουσαν και δημιουργούσαν κι εδώ μπορείτε να μάθετε περισσότερα σχετικά με το πώς και το γιατί συνέβη αυτό. Ακόμη όμως κι αν δεν έβλεπα το περίφημο Μέγαρο, ένα είναι βέβαιο: γενικά στην πόλη η σφραγίδα αυτού του ζωγράφου είναι έντονη.

Αφίσες διαφημίζουν παντού τα έργα του, τις εκθέσεις που τον αφορούν κι ας έχω εγώ τη Βιέννη στο μυαλό μου ως τον τόπο όπου έζησαν ο Freud, ο Wittgenstein, o Hundertwasser. Αλλά αυτό δεν είναι τυχαίο καθώς φέτος συμπληρώθηκαν 100 χρόνια απ’ το θάνατό του (κι όχι μόνο το δικό του όπως θα δούμε την επόμενη φορά). Έτσι το δίλημμα εκεί ήταν ποια Μουσεία απ’ όλα να επισκεφτώ, αφού ούτε άπειρο χρόνο είχα, ούτε βέβαια ήταν η είσοδος ελεύθερη πουθενά.

.

Belvedere 2- Klimt.jpg

.

Το Belvedere ήταν η δεύτερη επιλογή μου πάντως. Την πρώτη θα την μάθετε στο εγγύς μέλλον. Και διάλεξα να δω τα έργα που φιλοξενούνται εκεί μιας κι έχω συγκεκριμένες προτιμήσεις, δεν θα ‘χανα με τίποτα την ευκαιρία να θαυμάσω πίνακα του Van Gogh (υπάρχει ένα έργο του) και για μερικούς ακόμη λόγους που δεν έχει σημασία ν’ αναφέρω αλλά οπωσδήποτε δεν σχετίζονταν με τον Klimt.

Όσο και να βρίσκω εξαιρετικά ενδιαφέρουσα τη δουλειά του, άλλοι ζωγράφοι με συγκινούν περισσότερο. Κι ας μην έχουν την ελκυστικότητα που έχουν οι δικοί του, σχεδόν ευχάριστοι πίνακες, αυτοί με τον χρυσό, τις ιδιότητες του οποίου ανακάλυψε στα βυζαντινού τύπου ψηφιδωτά της Ραβένας κι έγινε έκτοτε το ευγενές αυτό μέταλλο ένα απ’ τα υλικά που χαρακτηρίζουν την τέχνη του. O Klimt  όμως, που λίγο πολύ όλες, όλοι ξέρουμε,  ζωγράφιζε και  τοπία. Θ’ αναγνωρίζατε άραγε έναν τέτοιο πίνακά του;

.

Klimt-Forsthaus in Weißenbach I b (1914)

.

Στο Belvedere έχει κανείς την ευκαιρία να δει τοπιογραφίες του, μαζί με τα γνωστότερα έργα του, αφού εκεί φιλοξενείται η μεγαλύτερη συλλογή που τον αφορά, παγκοσμίως. Αναμφίβολα το κοινό επισκέπτεται το κτηριακό συγκρότημα και για να θαυμάσει τη μπαρόκ διακόσμηση, να περπατήσει στους υπέροχους κήπους, αλλά κυρίως για να δει ένα συγκεκριμένο πίνακά του: “Το Φιλί”.

Αυτός κοσμεί το εξώφυλλου του οδηγού, διαφημίζεται χωριστά και του έχει αφιερωθεί ιδιαίτερη αίθουσα. Είναι ο πιο εμπορικός του. Θα το διαπιστώσετε και στο πολύ ενημερωμένο πωλητήριο άλλωστε, όταν με το καλό πάτε. Περιττό ν’ αναφέρω πόσο δυσκολεύτηκα να τον φωτογραφήσω, αλλά έκανα ό,τι καλύτερο μπορούσα, μπροστά στα πλήθη που τον “πολιορκούσαν”. Ήταν όμορφο πάντως που τόσα ζευγάρια έδιναν το δικό τους φιλί, ακριβώς εκεί.

.

Κlimt-The Kiss a

.

Φιλοτεχνημένος το 1907-8 ο πίνακας αποτελεί το αποκορύφωμα της “περιόδου του χρυσού”. Στον άντρα έχουν δοθεί γωνιώδεις φόρμες, ενώ στη γυναίκα καμπύλα και πολύχρωμα στοιχεία. Αυτό τον τρόπο χρησιμοποίησε ο καλλιτέχνης για να δείξει τις βαθιές διαφορές των δύο φύλων.  Ο άντρας κι η γυναίκα που αγκαλιασμένοι ενώνονται, απομονωμένοι απ’ τον υπόλοιπο κόσμο και “ισορροπώντας πάνω σ’ ένα λουλουδάτο χαλί, εξαφανίζονται μέσα στην πέρα από το χρόνο και τόπο ένωσή τους.

Έτσι, ο έρωτας παίρνει κοσμική διάσταση, λες κι η ευτυχία, η εκστατική διάχυση ανάμεσα στον άντρα και τη γυναίκα, μπορεί να πραγματοποιηθεί μόνο πέρα απ’ τον πραγματικό κόσμο” όπως αναφέρεται στον τόμο της ArtBook.

.

Belvedere 3-guide

.

Γι’ αυτό είπα να σας γράψω σήμερα μόνο για τον Klimt και να σας εξηγήσω πολλά κι ενδιαφέροντα για τους άλλους πίνακες των σπουδαίων καλλιτεχνών που είδα εκεί, στο άμεσο μέλλον. Ας σας αφήσω λοιπόν, με μια τέτοια, μοναδική, γεύση έρωτα. Ως την άλλη φορά.

.

.

(Συνεχίζεται εδώ)

.

.

*Οι φωτογραφίες τραβήχτηκαν από μένα κι έχουν ανέβει στο flickr.

.

.

.