Rationalistas: «Πίσω τα πάντα» – Τραγούδια διαμάντια

Μόλις κυκλοφόρησε το νέο album των παιδιών, άρχισα ν’ ακούω τα τραγούδια τους με τυχαία σειρά και διαπίστωσα ότι πάλι (έχω ξαναγράψει για κείνους εδώ κι εδώ) έχουν κάνει σπουδαία δουλειά. Στάθηκα αμέσως στην «Σιωπηλή πόλη» και στους στίχους του Μιχάλη (Sxo). Έγραψε ένα τραγούδι αφιερωμένο στη γιαγιά του, όπως έζησε την ιστορία της με τα μάτια τα δικά του, εξηγεί. Μια ιστορία κακοποίησης δηλαδή, στην οποία εμπεριέχονται τα πάντα: οι αντιλήψεις μιας κοινωνίας που αποδίδει την ευθύνη στα θύματα αντί στους θύτες, η δική τους εσωτερίκευση αυτής της ευθύνης που επ’ ουδενί τους αναλογεί κι ο αναστοχασμος («έψαχνες μήπως κάνεις λάθος εσύ / κι οι εκρήξεις του είναι δικαιολογημένες…»), η επιχειρηματολογία που αναπτύσσουν οι θύτες («σε έσπρωξε πάνω στον τοίχο, σε είπε βρωμιάρα / ποιος να προσλάβει μια άχρηστη πενηντάρα;»), οι απειλές που χρησιμοποιούν («είχες κρυμμένη μια βαλίτσα στο πατάρι, σου είχε πει θα σε σκοτώσει αν τον αφήσεις….») και δε μένουν μόνο στα λόγια, όπως ξέρουμε:

«Κι ενώ σε χτύπαγε με όλη του τη δύναμη/ πιο πολύ ποναγες γιατί ένιωθες ανίκανη / κι η δυστυχία απέξω την πόρτα έξυνε / σαράντα χρόνια μέχρι που εκείνη πέθανε / στα τελευταία της, τα νεύρα δεν αντέχανε / στη γειτονιά όλοι υστερική τη λέγανε / χωρίς να ξέρουνε ότι η υστερία επινοήθηκε απ’ την πατριαρχία…»

Οι Άντρες που μας νιώθουν λοιπόν, που μπαίνουν στα παπούτσια μας (ενσυναίσθηση, ονομάζεται αυτό στην ψυχολογία), τέτοια τραγούδια γράφουν και μας συγκινούν. Πόσα μπράβο να γράψω για το Μιχάλη;

Αλλά κι ο Γιάννης (ή αλλιώς Tnt), έγραψε αυτούς τους στίχους που μίλησαν στην καρδιά μας, σχολιάζοντας με το δικό του τρόπο όσα συμβαίνουν στους προσφυγες :

«Κάποιοι σπόροι γεννηθηκανε εδώ / κάποιοι σπόροι ήρθανε και γεννηθηκανε εδώ / συνηθίσανε εδώ, δε ξέρουνε για έξω απ’ αυτό / που και που τα βράδια τους μαζεύω και εξιστορω / ακαταλαβίστικα παραμύθια γι’ αυτούς κι αυτές / υπερτυχερούς που ζήσανε κανονικές ζωές / άνετους ανθρώπους που πεθανανε από γηρατειά / και γελάνε όλοι μαζί μου που τους λέω ψέματα. / Μ’ αλήθεια χαίρομαι / και το κάνω για να δω χαμόγελα / μα μέσα μου σπαραζω / γιατί το ‘δα και δεν το ‘ζησα / κι έχει φτάσει ο κόμπος στο λαιμό μου μέσα / υπογραφή αόρατος αυτόχειρας, Αμυγδαλέζα…»

Οι «κανονικές» ζωές προφανώς δεν είναι για τους ανθρώπους που θαλασσοδέρνονται χωρίς να ξέρουν αν θα πατήσουν ποτέ στεριά κι αγκαλιάζουν σφιχτά τα παιδιά τους προσπαθώντας ν’ απαντήσουν στις αγωνιώδεις ερωτήσεις τους: «Είναι καλά εκεί που πάμε;»

Τι να πω; Μ’ ανατριχιασε αυτό το τραγούδι. Κι οι στίχοι του Μιχάλη (Sxo) που συνεχίζει τη διήγηση και θα τους ακούσετε μον@ σας (για να μην τα γράψω όλα εγώ) συγκλονιστικοί κι η μουσική μου άρεσε τρομερά. Την παραγωγή υπογράφει ο Λάμπρος (Bayman), στα σκρατς ο Dj Gzas (και μπαλιτσα γενικώς παίζει κι ο έτερος αγαπημένος Cinuk Muerto ως sound engineer).

Δεν είναι αυτά τα μόνο τραγούδια- διαμάντια που ξεχώρισα. Μου άρεσαν κι άλλα, όπως η «Μαγική στιγμή», γιατί όντως «εύκολα δεν έγινε τίποτα / μην το βάζεις στα πόδια / έλα μου τώρα….». Και τη χρειαζόμαστε την ενθάρρυνση και το κουράγιο μ’ όλα αυτά που συμβαίνουν: «Έχουμε δρόμο ανήφορο, δύσκολο / μα αν είσαι πλάι μου, κάνω τ’ αδύνατο…»

Κι οι σχέσεις είναι αυτές που μας κρατάνε όρθι@ ακόμα. «Μη τσιγκουνευεσαι» λοιπόν μας παροτρύνει ο Sxo σ’ αυτό το τραγούδι, «να πεις πως αγαπάς / ξεστόμισε το κι άμα δεν το καταλάβουν / πρόβλημα τους…» Κι ο Tnt βάζει το πρόβλημα στην σωστή του βάση: «Το έδαφος του αύριο ανασφαλές / μα όποιος δεν τόλμησε να ζήσει, έχει πεθάνει δυο φορές…»

Μου άρεσε όλο το album, χωρίς υπερβολή. Πρόσεξα διάφορα πράγματα, όπως ότι διαχωρίζουν τη θέση τους με το «Δεν είμαστε αδέρφια με όλους» και πολύ καλά κάνουν. Πρόσεξα κι άλλα, εννοείται και τη μουσική τους, αλλά γράφω την ανάρτηση από ένα κινητό τηλέφωνο, σε ειδικές συνθήκες ακόμα, κι έτσι θα σταματήσω εδώ. Κι αν μπορέσω ή χρειαστεί θα επανέλθω.

Στην τελική, «όσοι νιώθουν τι νιώθουμε / μας αγκαλιάσαν κι είμαστε μες τις ζωές τους…» Τα παιδιά με τα τραγούδια τους είναι μες τη δική μου τα τελευταία χρόνια. Και σίγουρα και μες τις ζωές πολλών ακόμα κι αυτό λέει πολλά. Πολλά… Ειδικά αφού «μόνο να είσαι εκεί μ’ ενδιαφέρει / οτιδήποτε άλλο μοιάζει ανώφελο. / Δεν υπάρχει πιο όμορφο πράγμα στη γη / από ένα δικό σου χαμόγελο…» Παρούσα δηλώνω, χαμογελώντας λοιπόν κι εγώ μεταξύ άλλων, ως proud supporter, όπως κι εσύ κι εσύ κι εσύ…

ΤΝΤ: «Η διαδρομή μου θα μετρήσει σε πόσους θα λείψω»

.

.

Είναι Σάββατο απόγευμα κι ετοιμάζομαι για να βγω το βράδυ, προσπαθώντας να προλάβω εντωμεταξύ χίλιες δυο δουλειές και σκάει η πληροφορία πως έβγαλε ο TNT των Rationalistas, το νέα του cd.

Κάνω το «λάθος» να βάλω γι’ αρχή αυτό το τραγούδι, το Party Animal δηλαδή και σκέφτομαι πόσο θα το λατρέψει το κοινό του με το πρώτο κιόλας ρεφρέν. Το διασκέδασαν άλλωστε και στα γυρίσματα του video clip και φαίνεται.

Κι όσο κυλάνε τα τραγούδια και γυρνάω μες στο σπίτι, ακούω στους στίχους του τον προβληματισμό του για το χρόνο που περνά, προσπαθώ ν’ αποκρυπτογραφήσω τους απολογισμούς που κάνει: «πίνω καιρό τη ζωή και ποτέ μου δε ζήτησα χάρη  / ρηχά κολυμπούσα κι αν κύματα παίζανε τσίμπαγα λίγο το ζάρι«.

Ψηλαφώ, αυτή την αριθμητική των ασπρόμαυρων αισθημάτων του για την ως τώρα πορεία του για να μαντέψω ποιο ορόσημο τον  έπιασε για λίγο στο δόκανό του και νομίζω πως κάτι ανακαλύπτω: «Και δεν το αφήσαμε τι και αν τριανταρίσαμε…» λέει.

Μπορεί και όχι όμως, να μην είν’ αυτό. Μικρή σημασία άλλωστε έχει, αφού ξέρω πως είναι καλά γιατί βρήκε την αγάπη στην παγωμένη Δανία και χαμογελάω που παραδέχεται ότι το κορίτσι του καθαρίζει στα δύσκολα. Είναι να μην τα χαίρεσαι αυτά τα παιδιά που την τιμούν την γειτονιά τους και τις σέβονται τις γυναίκες που τους καθορίζουν; «Στροφάρω ανάποδα συχνά και χάνω το μυαλό μου / μα είσαι και εσύ που με ηρεμείς μόλις με πεις μωρό μου» παραδέχεται.

Και στα όσα έχει γράψει φαίνεται τι τον απασχολεί σχετικά μ’ αυτόν τον κόσμο. Στα Δυτικά που αράζει, οι φασίστες είναι ανεπιθύμητοι και τα ζόρια  πολλά. Εκεί τα παπούτσια σκονίζονται απ’ το χώμα, τα παιχνίδια με τη σεροτονίνη βαράνε κόκκινο κι οι παρέες, σερβιτόρες και ντελιβεράδες με πτυχία, ξέρουν το αίμα του μεροκάματου. Τι πιο σπαρακτικό δηλαδή απ’ αυτό;

«Μέσα στο τρένο το χάραμα, πηγαίνοντας στη σφαγή…»

Και κάπου εκεί κόλλησα και με πήρε το τραγούδι. Κι η μουσική του οπωσδήποτε έχει εδώ κάτι διαφορετικό, αλλά κι οι στίχοι… οι στίχοι είναι που μπορούν να μας στοιχειώσουν. Ίσως γιατί καθένας από ‘μας, που έχουμε δηλαδή τα ίδια γούστα και ντέρτια, τις ξέρουμε αυτές τις σκοτεινές διαδρομές στο υπογάστριο της πόλης, με το μετρό, τον ηλεκτρικό, εκεί που κι εγώ ακούω τα τραγούδια του:

.

«Μέσα στο τρένο το χάραμα, πηγαίνοντας στη σφαγή

Όλοι κοιτάμε στο πουθενά, μάτια ανοιχτά και σιωπή

Παρασκευή ξανανιώνουμε, λέμε ζωή σε θυμάμαι

Την Κυριακή μαραζώνουμε, και τη Δευτέρα γερνάμε…»

.

Κι έτσι δεν μπόρεσα να πάω παρακάτω. Το κομμάτι, στο οποίο ακούγεται κι ο Χρόνης Μίσσιος, παίζει στο repeat και ξέρω πως θα παίζει για τους επόμενους μήνες σίγουρα. Έχουν ένα τρόπο τα τραγούδια να μας διαλέγουν κι ας νομίζουμε πως εμείς τα διαλέγουμε. Ρίχνουν ένα αγκίστρι στα βαθιά μας και πιάνουν πότε μιαν ασθμαίνουσα λύπη, πότε μια ιριδίζουσα χαρά. Κι όχι, δεν είναι ξεκάθαρο πόσο μας παιδεύουν ή πόσο μας απογειώνουν.

Δεν μ’ ενδιαφέρει να ψάξω τι γίνεται όμως. Θέλω μόνο να το ξανακούσω. Στο δρόμο όπου: «περπατητές είναι εκεί έξω με ματιά που πονά«.  Ο επίλογος δικός του λοιπόν. Καλή επιτυχία ρε Γιάννη και τα βιβλία ξέρεις… εκεί στο μαξιλάρι. «Να τα λέμε κι αυτά».

.

«Και θα πεθάνω νωρίς μα θα ‘χω ζήσει για δύο

πώς με θες να προσέχω ή να ζω όπως με θες

τα παιδιά δεν έχουν φράγκα και τους θρέφει το στρες

αδειάσαν πάλι οικογένειες απ΄ τα σπίτια τους χθες

και χτίζουνε φυλακές μπουκώνουν οι κλινικές

έτσι απέρριψα τον κόσμο σας σε τέσσερις γραμμές

χωρίς να αναφερθώ πολιτικά μη ζοριστεί ο χαφιές

μαγειρεύω έναν άλλον έξω από τις συνταγές

και έχω φτύσει το φαΐ σας και όλες σας τις συμβουλές

αλητεύω κρατώντας ζωντανές τις γειτονιές

και ξεφεύγω εδώ και εκεί με κάνα δυο αγκαλιές

μα δεν ξεχνάω απ΄ όπου έρχομαι και που θα καταλήξω

η διαδρομή μου θα μετρήσει σε πόσους θα λείψω…»

.

.

.

.

.