Φωτιά στη θάλασσα : Ένα ντοκιμαντέρ για τη Lampedusa και το προσφυγικό

•Αυγούστου 13, 2016 • Σχολιάστε

.

.

Μπορεί το καλοκαίρι να πνέει τα λοίσθια κι οι περισσότεροι από ‘μας να προσπαθούμε να κρατηθούμε από κάθε απόχρωση του μπλε για να δημιουργήσουμε τις δικές μας διαφυγές και ν’ αντέξουμε, μπορεί η πολλά υποσχόμενη ανάπτυξη κάπου να ‘χασε το δρόμο της για τη χώρα μας κι αντ’ αυτής να πληθαίνουν τα λουκέτα των συνοικιακών και όχι μόνο καταστημάτων κι επιχειρήσεων, μπορεί οι περικοπές κι οι νέοι φόροι να είναι ο μόνιμος βραχνάς μιας σταθερά επιδεινούμενης καθημερινότητας σε ουκ ολίγα κράτη της Ευρώπης, αλλά μες σ’ αυτό το χάος είναι επίσης γεγονός πως κάποιοι βρήκαν επαίσχυντους τρόπους όχι απλώς ν’ αυξήσουν τα κέρδη τους, αλλά να πλουτίσουν. Ναι, να πλουτίσουν.

Και δεν υπερβάλλω γράφοντάς το αυτό καθώς τα τελευταία νέα απ’ τη Σικελία αναφέρουν πως για μερικούς επιτήδειους αποδεικνύεται πιο επικερδές το ν’ ασχοληθούν ποικιλοτρόπως με τις διάφορες οργανώσεις υποδοχής προσφύγων, απ’ το να εμπορευτούν ναρκωτικά.Τα ΜΜΕ ασχολούνται εκεί απ’ τον Δεκέμβριο του 2014 (και το θέμα αναζωπυρώθηκε φέτος τον Ιούνιο) με την Mafia Capitale και τους ευφάνταστους μηχανισμούς λειτουργίας της. Κι αυτό νομίζω υπογραμμίζει την κρισιμότητα μιας κατάστασης που μοιάζει να γίνεται ολοένα και περισσότερο ανεξέλεγκτη.

Παρόμοια φαινόμενα βέβαια έχουμε κι εδώ. Ίσως όχι τέτοιου βαθμού προς το παρόν -αν και σαφώς για τις ΜΚΟ και τον ενίοτε θολό ρόλο τους χωράει και γίνεται πολλή συζήτηση και κανείς δεν μπορεί να προβλέψει επακριβώς τι θα έρθει στο φως στο προσεχές μέλλον, άρα ευνόητα γίνονται συσχετίσεις και παραλληλισμοί-, όμως και περιπτώσεις αισχροκέρδειας έγιναν γνωστές και μικρές μαφιόζικες ομάδες οπωσδήποτε δρουν, πότε υποσχόμενες πλαστά διαβατήρια και πότε «ασφαλές» πέρασμα των συνόρων. Αλλά την ίδια ώρα εκατοντάδες αλληλέγγυοι-ες δίνουν τον δικό τους αγώνα, συχνά λοιδορούμενοι και χλευαζόμενοι, για να σταθούν στο πλάι αυτών των ανθρώπων που στο μακρύ ταξίδι τους προς την όποια Χώρα της Επαγγελίας περνούν τα μαρτύρια του Ιώβ.

Αυτά περίπου σκεφτόμουν, όσο έβλεπα πριν λίγες μέρες το ντοκιμαντέρ για το οποίο επέλεξα να σας αναφέρω σήμερα μερικά πράγματα. Έτσι είναι η ζωή άλλωστε. Γεμάτη αντιθέσεις. Chiaroscura ας πούμε. Η συγκεκριμένη ιταλική λέξη μου έρχεται και τώρα στο νου, όσο σας γράφω για το βραβευμένο με Χρυσή Άρκτο στο 66ο Φεστιβάλ του Βερολίνου «Fuocoammare«, μιας κι αυτός είναι ο πρωτότυπος τίτλος της ταινίας που εστιάζει στην Lampedusa και στο προσφυγικό.

Η Lampedusa λοιπόν είναι ένα νησί με επιφάνεια 20 τετραγωνικά χιλιόμετρα και 6.000 περίπου μόνιμους κατοίκους. Βρίσκεται 112 χιλιόμετρα απ’ τις Αφρικανικές ακτές και 193 απ’ τη Σικελία. Κάποτε δεν το είχαμε καν ακουστά, αλλά πλέον είναι πασίγνωστο κι αναφέρεται συνεχώς στα ΜΜΕ καθώς τα  τελευταία 20 χρόνια έφτασαν σ’ αυτό 400.000 πρόσφυγες. 15.000 εκτιμάται πως δεν τα κατάφεραν. Πως να το ξεχάσουμε δηλαδή;

Ο σκηνοθέτης, Gianfranco Rosi, αποφάσισε να πάει ο ίδιος και να ζήσει στο νησί για μερικούς μήνες, ώστε να δει την κατάσταση με τα μάτια του, να μιλήσει με ντόπιους και πρόσφυγες και να υφάνει τον ιστό της ταινίας του (που αρχικά σχεδίαζε να είναι μικρού μήκους) με βάση τις μαρτυρίες τους. Κάποιες απ’ αυτές, όπως ενός Νιγηριανού επιζήσαντα αλλά και ενός γιατρού που περιγράφει τι έχει βιώσει περιθάλπτοντας εξαντλημένους πρόσφυγες αλλά και κάνοντας νεκροτομές σε άλλους, είναι συγκλονιστικές. Την αλήθεια γυμνή λοιπόν παρουσιάζει ο πολλάκις βραβευμένος Ιταλός σκηνοθέτης, χωρίς περιττά ψιμύθια κι αχρείαστους εντυπωσιασμούς. Την αλήθεια με λιτότητα κι αμεσότητα.

Πρωταγωνιστής του είναι ένα παιδί δώδεκα ετών, ο Samuele, που αν και γηγενής, έλκεται περισσότερο απ’ την ξηρά κι ας μεγαλώνει σ’ έναν τόπο που τον ορίζει η θάλασσα. Ο Rosi δήλωσε πως: «Σε ότι με αφορά και για καιρό, η Λαμπεντούζα δεν ήταν παρά ένας θόρυβος φωνών και εικόνων, παραγόμενος από τηλεοπτικά σποτ και τίτλους που σοκάρουν σχετικά με θανάτους, καταστάσεις εκτάκτου ανάγκης, εισβολών και λαϊκιστικών εξεγέρσεων. Ωστόσο, όταν πήγα στο νησί, ανακάλυψα ότι η αλήθεια βρίσκεται αρκετά μακριά από αυτό που αναπαράγουν τα μέσα μαζικής ενημέρωσης και οι πολιτικοί και συνειδητοποίησα ότι θα ήταν αδύνατο να συμπτύξω ένα σύμπαν τόσο σύνθετο, όσο αυτό της Λαμπεντούζα, σε λίγα μόνο λεπτά. Η κατανόησή του απαιτούσε πλήρη και παρατεταμένη απορρόφηση

Αφιέρωσε πολύ χρόνο λοιπόν και το αποτέλεσμα τον δικαίωσε, καθώς το ντοκιμαντέρ του απέσπασε εκτός απ’ τη Χρυσή Άρκτο και το Οικουμενικό Βραβείο της Κριτικής Επιτροπής και το Κινηματογραφικό Βραβείο της Διεθνούς Αμνηστίας. Επιπλέον, έκανε ακόμα και τον Ιταλό πρωθυπουργό να δηλώσει ότι το «Fuocoammare« μπορεί να μεταστρέψει τη συζήτηση για το προσφυγικό. Αλλά τέτοιες πολιτικές δηλώσεις ακούμε καθημερινά και νομίζω πως κανείς πλέον δεν δίνει βάση σε αοριστολογίες και παχυλές υποσχέσεις. Ρεαλιστικές προτάσεις περιμένουμε που θα δώσουν λύσεις στο δράμα αυτών των τόσο ταλαιπωρημένων ανθρώπων και πράξεις. Πράξεις.

Ολοκληρώνοντας, θέλω να σας αναφέρω πως σ’ αυτό το blog έχουν δημοσιευτεί κείμενα που είναι σχετικά με το προσφυγικό και σας προτείνω να διαβάσετε, όπως αυτό του Κώστα Μπαϊρακτάρη, καθηγητή ψυχολογίας στο ΑΠΘ. Αξίζει βέβαια  να ενημερωθείτε και για όσα έγραψε ο ψυχίατρος Θόδωρος Μεγαλοοικονόμου, εδώ κι εδώ. Λίγο καιρό πριν, τέλος, ανεβηκε κι αυτή η ανάρτηση που προσθέτει επιπλέον πληροφορίες για την ευαλωτότητα των προσφύγων που φιλοξενούνται στη γειτονική μας Ιταλία και τα «αόρατα, υποτιμημένα» τους τραύματα. Τραύματα, που δεν διαφέρουν απ’ αυτά όσων διαμένουν προσωρινά στην Ελλάδα.-

.

.

.

.

.

Αρχαιολογικό Μουσείο Σκύρου : Τομές στον Χρόνο

•Αυγούστου 10, 2016 • Σχολιάστε

.

Archaeological Museum of Skyros 6

.

Για το Αρχαιολογικό Μουσείο Σκύρου σας έγραψα ήδη κάποια πράγματα σ’ αυτή και σ’ αυτή την ανάρτηση που αφορούσε τον προϊστορικό οχυρωμένο οικισμό της περιοχής του Παλαμαρίου, μιας και τα σχετικά ευρήματα φιλοξενούνται εκεί. Αξίζει όμως να σας αναφέρω μερικά ακόμη στοιχεία γι’ αυτό το μικρό χώρο που αποτελείται από δύο αίθουσες, αλλά περιλαμβάνει σημαντικά εκθέματα και επιπλέον την λαογραφική Συλλογή της Λ. Κωστίρη (εις μνήμη του αδερφού της αρχαιολόγου Ι. Παπαδημητρίου).

.

Archaeological Museum of Skyros 4

.

«Στην αυλή» αναγράφεται στην ιστοσελίδα του υπουργείου Πολιτισμού «εκτίθενται αρχιτεκτονικά μέλη και γλυπτά διαφόρων περιόδων καθώς και σαρκοφάγοι από την πρωτογεωμετρική και τη γεωμετρική περίοδο«. Σ’ αυτή την αυλή υπάρχει ένας ανάλογα μικρός κήπος με μια σκιερή λεμονιά. Κάθησα λίγο εκεί και παρατήρησα τα γλυπτά όταν βγήκα απ’ τις αίθουσες. Τι είχα δει όμως μέσα; Τι μου τράβηξε την προσοχή απ’ τα εκθέματα της μυκηναϊκής περιόδου, της κλασσικής, της αρχαϊκής, της ρωμαϊκής; Απ’ τις τόσες τομές στο Χρόνο;

.

Archaeological Museum of Skyros 5

.

Αυτά που τράβηξαν τη δική μου προσοχή λοιπόν περισσότερο, δεν ήταν τα χρυσά περιδέραια και τα λοιπά κοσμήματα της πρωτογεωμετρικής περιόδου απ’ την περιοχή Μαγαζιά, κι ας τα φωτογράφησα σκεπτόμενη πως θα γράψω αυτή την ανάρτηση. Ήταν κυρίως τα ευρήματα απ’ το Παλαμάρι μιας κι είχα περπατήσει ήδη στην αρχαία αυτή πόλη κι είχα φανταστεί και καταλάβει κάπως τη ζωή των κατοίκων της. Αλλά στάθηκα  αρκετά για να δω και την αττική γεωμετρική πυξίδα που φέρει ολόγλυφα ιππάρια στο πώμα όπως και το ζωόμορφο ρυτό (τελετουργικό αγγείο) σε σχήμα ίππου που βλέπετε παραπάνω, το γεωμετρικό τελετουργικό σκεύος που υπάρχει στην πρώτη φωτογραφία της ανάρτησης καθώς και τα ακόλουθα γυάλινα μυροδοχεία του 3ου και 4ου π.Χ. αιώνα που μπορείτε να δείτε στην παρακάτω φωτογραφία. Ίσως αυτό το μπλέ-γαλάζιο χρώμα τους να φταίει. Σου μαγνητίζει το βλέμμα.

.

Archaeological Museum of Skyros 2

.

Απ’ τις φωτογραφίες που έχω ανεβάσει ήδη στο flickr θα διαπιστώσετε κι εσείς πως υπάρχουν κι άλλα ενδιαφέροντα εκθέματα. Και μακάρι να τα δείτε κι από κοντά κάποτε, αν δεν έχετε επισκεφτεί το νησί με την τόσο σπουδαία λαογραφική παράδοση, ήδη. Θα ‘ταν παράλειψη μάλιστα, αφού περιηγηθείτε στη συλλογή που υπάρχει εκεί να μην πάτε κι απ’ το γειτονικό Μουσείο Μάνου και Αναστασίας Φαλτάϊτς, όπου θα μπορέσετε να μελετήσετε μεταξύ άλλων και σημαντικά έγγραφα που αφορούν την επανάσταση του 1821.

.

Archaeological Museum of Skyros 10

.

Αλλά πριν κλείσω, θα σας προτείνω να δείτε τις πληροφορίες που υπάρχουν εδώ  για να μάθετε περισσότερα μιας και επέλεξα σήμερα ν’ αφήσω κυρίως τις φωτογραφίες μου να «μιλήσουν». Σας γράφω πάντως από ένα γραφείο που μυρίζει λεμόνι κι η μυρωδιά με πάει πίσω στο νησί… Κι ο άνθρωπος που είναι υπεύθυνος για τη λειτουργία του Αρχαιολογικού Μουσείου Σκύρου θα καταλάβει περισσότερα μιας και δεν του συστήθηκα τότε, αλλά οι ευγενικές του χειρονομίες κι η διακριτικότητά του με κέρδισαν. Και τον Ευχαριστώ από καρδιάς. Και για τα πεντανόστιμα ντοματάκια του κήπου και για όλα τ’ άλλα.-

.

.

.

.

 

 

Φωτογραφίες…

•Αυγούστου 8, 2016 • 1 σχόλιο

.

Visions 39

.

.

Φωτογραφίες*

.

Άπληστα δάχτυλα

γυμνά

σαν το τρεχούμενο αίμα στις φλέβες τους

ανυπόμονα.

.

Επιδιώκουν τις απόλυτες

ρυθμίσεις

υπολογίζοντας γωνίες

σκηνοθετώντας κατά βούληση

όνειρα κι εφιάλτες.

.

Έτσι ώστε πίσω απ’ το φακό

να συνταιριαστεί

ο πόθος κι η σιωπηλή αφοσίωση

που απαιτείται

για να κλέψεις τη στιγμή

να την κάνεις δική σου

να την υποτάξεις

σε χρώματα και φωτοσκιάσεις.

.

Κι έπειτα ερεβώδη πρόσωπα,

σώματα ερωτικά,

ιριδίζοντα τοπία,

αμφίσημα αντικείμενα,

απ’ το πεινασμένο βλέμμα σου

κατευθείαν πιάνονται

στο δόκανο του «κλικ».

Του ήχου εκείνου

που απογειώνει

το αίσθημα της πληρότητας.

.

Η ομορφιά της απόστασης.

Η ανάγκη της προβολής.

Το φίλτρο της φαντασίας.

Το παιχνίδι της επινόησης.

.

Το τελικό κάδρο λοιπόν

που σε εκθέτει τόσο,

όσο σε αθωώνει.

.

Αικατερίνη Τεμπέλη

.

.

*Το κείμενο γράφτηκε ..κάποτε στο Ηράκλειο της Κρήτης για την έκθεση φωτογραφίας ενός καλού φίλου και τροποποιήθηκε πρόσφατα.

**Η φωτογραφία της ανάρτησης τραβήχτηκε  από μένα κι υπάρχει στο flickr.

.

.

.

.

.

Παλαμάρι Σκύρου: Επίσκεψη σ’ έναν προϊστορικό οχυρωμένο οικισμό της εποχής του Χαλκού – Μέρος ΙΙ

•Αυγούστου 2, 2016 • 2 σχόλια

.

Palamari 7- Skyros

Αρχαιολογικός χώρος Παλαμαρίου-Σκύρος

.

(συνέχεια από εδώ)

.

Στο Αρχαιολογικό Μουσείο Σκύρου σας έγραφα λοιπόν πως είδα τα χρυσά σκουλαρίκια (δύο απλοί κρίκοι χωρίς κάποιο είδος κουμπώματος, σαν σύρματα) που βρέθηκαν στην ανασκαφή, καθώς εκεί έχουν μεταφερθεί τα περισσότερα κινητά ευρήματα απ’ το Παλαμάρι. Υπάρχουν κάποια όμως και στο Κτήριο Ενημέρωσης Επισκεπτών, όπως ένα μεγάλο πυθάρι αποθήκευσης υγρών για παράδειγμα. Μερικοί απ’ τους επισκέπτες και τις επισκέπτριες το προσέχουν και το κοιτάζουν φευγαλέα, λίγοι το παρατηρούν περισσότερο, άλλοι κι άλλες το προσπερνούν αδιάφορα. Κι όμως το πόση δουλειά απαιτήθηκε κι από πόσους ανθρώπους για να εκτεθεί εκεί δεν το φανταζόμαστε. Αλλά μπορούμε να παρακολουθήσουμε κάποια στάδια αυτής στο ακόλουθο video.

.

.

Συνήθως δεν ξέρουμε ποιοί άνθρωποι έφεραν στο φως τα εκθέματα που βλέπουμε εμείς στα απανταχού Μουσεία, αλλά εμένα τουλάχιστον μου άρεσε που σ’ αυτή την περίπτωση είδα πρόσωπα κι έμαθα ονόματα. Τα χέρια αυτών και άλλων αρχαιολόγων κι εργατών ξέθαψαν απ’ τα χώματα κι άλλα πολλά απ’ αυτό τον προϊστορικό οικισμό, που όπως φαίνεται είχε καταστραφεί εξαιτίας της σεισμικής δραστηριότητας της εποχής και ξαναχτιστεί αρκετές φορές. Η στρωματογραφία δείχνει πως υπήρχαν συγκεκριμένες φάσεις στην συνεχή κατοίκηση του, που βλέπετε αναλυτικά στην ακόλουθη φωτογραφία του Ενημερωτικού Φυλλαδίου. Όπου ΠΕΧ εννοείται η Πρώιμη Εποχή του Χαλκού κι όπου ΜΕΧ η Μέση Εποχή.

.

KODAK Digital Still Camera

Στρωματογραφική τομή

.

Αλλά κι η ακτογραμμή είναι διαφορετική τώρα σε σχέση με τότε. Μέρος του οικισμού στ’ ανατολικά έχει καταβυθιστεί κι ίσως το καταλάβετε κι εσείς απ’ την φωτογραφία που θα δείτε στη συνέχεια. Όσο για την παραλία που βλέπετε στην πρώτη φωτογραφία της ανάρτησης, τότε δεν υπήρχε. Στη θέση της φανταστείτε  μια ρηχή λιμνοθάλασσα… Αν και θαλασσινοί πάντως οι κάτοικοι του οικισμού απ’ ό,τι φαίνεται δεν έτρωγαν αναλογικά πολλά ψάρια, αλλά κυρίως βοοειδή, λαγούς, αίγες, πρόβατα και χοίρους. Φυσικά πεταλίδες και όστρακα που μπορούσαν να βγάλουν από κει κοντά, αλλά και σκύλους. Η κυνοφαγία όπως αναφέρεται «ήταν γνωστή καθολικά στη Νεολιθική εποχή» κι ως φαίνεται «διατηρείται ως έθιμο και στην Εποχή του Χαλκού«.

.

Palamari 6

Παλαμάρι-Σκύρος

.

Που έμεναν αυτοί οι άνθρωποι όμως και με τι ασχολούνταν; Όπως ανακαλύφτηκε λοιπόν σε μεγαρόσχημες λιθόκτιστες οικίες με διαμορφωμένα δάπεδα και οροφές από καλάμια, φύκια και χώμα. Και που εργάζονταν; Σε οικιακά εργαστήρια. Η δόμηση είναι πυκνή, έχει βρεθεί ήδη ένας πλακόστρωτος δρόμος που βλέποντάς τον νομίζεις πως είναι τωρινό κοινοτικό έργο, υπάρχει δίκτυο αποχετευτικών κλειστών αγωγών, αγωγοί απορροής υδάτων, ανασκάφτηκαν φούρνοι, εστίες, πεζούλια, πάγκοι εργασίας, πλούσιες οικοσκευές, πληθώρα λίθινων εργαλείων, κ.α. Στο Ενημερωτικό Φυλλάδιο υπάρχει μια σχεδιαστική αναπαράσταση του κυρίου Σταμάτη Μπονάτσου, που την φωτογράφισα, για να δείτε πως πρέπει να ήταν περίπου τα σπίτια τους.

.

Σπίτι.jpg

 

.

Ασχολούνταν με την άμυνα φυσικά του οικισμού, εξ’ ου και η τόσο σημαντική οχύρωση με τάφρο, προμαχώνες κτλ, με το εμπόριο κι όπως φάνηκε απ’ την πληθώρα λίθινων εργαλείων που ήδη ανέφερα δημιουργούσαν πλεόνασμα προς διάθεση, πράγμα που υποδηλώνει «κοινωνική οργάνωση, εξιδίκευση της εργασίας, συστηματοποίηση και εντατικοποίηση της παραγωγής«. Δεν τα κατάφερναν κι άσχημα,  έτσι; Θέριζαν επίσης, ασχολούνταν με την κτηνοτροφία, με γεωργικές εργασίες, με το ψάρεμα, την μεταλλουργία (για την οποία έγραψα περισσότερα στην πρώτη ανάρτηση για το θέμα), ύφαιναν, επεξεργάζονταν οστά, κέρατα, δέρματα και ζωγράφιζαν όπως δείχνει η ανακάλυψη χρωστήρων μεταξύ άλλων. Όλα αυτά «τεκμηριώνουν ποικίλλες ασχολίες, δράσεις και εξιδικευμένης δραστηριότητες μιας οργανωμένης και παραγωγικής, σύμφωνα πάντα με τα μέτρα της εποχής, κοινωνίας, στην οποία, διακρίνονται τα δείγματα της λεγόμενης «πρώιμης αστικοποίησης«.

.

Archaeological Museum of Slyros - Palamari

Αρχαιολογικά ευρήματα απ’ την περιοχή του Παλαμαρίου Αρχαιολογικό Μουσείο Σκύρου

.

Βέβαια αυτό που τονίζουν οι αρχαιολόγοι είναι πως ελάχιστα τμήματα του οικισμού έχουν ως τώρα ανασκαφεί ή αποκαλυφθεί. Πράγμα που σημαίνει πως στο μέλλον ίσως μάθουμε περισσότερα και το παζλ της ζωής αυτών των ανθρώπων που έζησαν περίπου τρεις χιλιάδες χρόνια π.Χ. συμπληρωθεί με νέες πληροφορίες. Εγώ κλείνοντας το μόνο που θα ήθελα να σας γράψω είναι πως αξίζει να επισκεφτείτε το χώρο αν βρεθείτε στο νησί και να τα δείτε μόνοι σας όλα αυτά. Υπάρχουν ειδικά διαμορφωμένα μονοπάτια (Πορείες Επισκεπτών) και πληροφορίες (Στάσεις Ενημέρωσης) σε πολλά σημεία της ανασκαφής. Θα σας κατατοπίσουν πλήρως όπως άλλωστε και τα video που προβάλλονται στην Eνημερωτική Έκθεση. Και φυσικά να πάρετε και να διαβάσετε το Φυλλάδιο που συνέγραψε η Επιστημονική Επιτροπή, το οποίο κι εγώ συμβουλευόμουν συνεχώς για να σας γράψω όλα αυτά.

Να είστε καλά.

.

.

*Όλες οι φράσεις με πλάγια γράμματα προέρχονται απ’ το Eνημερωτικό Φυλλάδιο της Επιστημονικής Επιτροπής Παλαμαρίου Σκύρου.

**Οι φωτογραφίες τραβήχτηκαν από μένα τον Ιούλιο του 2016 κι έχουν ανέβει στο flickr.

.

.

.

.

.

 

 

Παλαμάρι Σκύρου: Επίσκεψη σ’ έναν προϊστορικό οχυρωμένο οικισμό της εποχής του Χαλκού – Μέρος Ι

•Αυγούστου 1, 2016 • 2 σχόλια

.

update: 2/8/2016

.

Palamari 2 -Skyros

 

.

Το αυτοκίνητο κινείται προς το Βορρά του νησιού. Προς εκείνο το τμήμα δηλαδή της Σκύρου που είναι καταπράσινο και τα πεύκα, τα σκίνα, κάνουν τον αέρα να μυρίζει αλλιώς. Αλλά πριν φτάσω προηγούνται άλλα. Το βλέμμα μου αιχμαλωτίζουν πότε μικρά κατσικάκια που ψάχνουν έναν ίσκιο για ν’ αναπαυτούν πηδώντας αστεία από ‘δω κι από ‘κει, πότε τα πασίγνωστα μικρόσωμα αλογάκια που βόσκουν αμέριμνα και πότε περήφανοι μαυροπετρίτες (στο νησί βρίσκεται η παγκοσμίως μεγαλύτερη αποικία τους) που ζυγίζονται στον αέρα προς όλες τις κατευθύνσεις. Παρατηρώ το αεροδρόμιο απ’ τη μία πλευρά στο βάθος κι απ’ την άλλη τον χωματόδρομο με την καφέ πινακίδα που υποδηλώνει αρχαιολογικό χώρο και το τοπίο αλλάζει σύντομα εμπρός μου. Αγροτική περιοχή, βατός ο δρόμος αλλά με συνεχείς στροφές. Καταλαβαίνω απ’ το ιώδιο που μυρίζω και τις πυκνές καλαμιές που φύονται τριγύρω πως οδηγούμαι κοντά στη θάλασσα. Στον οχυρωμένο δηλαδή προϊστορικό οικισμό του Παλαμαρίου.

.

Palamari 1 -Skyros

Αρχαιολογικός χώρος Παλαμαρίου-Σκύρος

.

Για το συγκεκριμένο μέρος είχα διαβάσει πολύ πριν το δω με τα μάτια μου. Κι έχει όντως κάτι το υποβλητικό ο αρχαίος τόπος που άκμασε στην Πρώιμη και Μέση Χαλκοκρατία, δηλαδή περίπου από το 2800 ως το 1600 π.Χ. Το πρώτο που αντικρύζει ο κάθε επισκέπτης του είναι αυτό για το οποίο ο οικισμός θεωρείται ξεχωριστός: την εντυπωσιακή συροπαλαιστιανιακού τύπου, πεταλωτή οχύρωση. Σύμφωνα με το Ενημερωτικό Φυλλάδιο που υπάρχει στην αντίστοιχη έκθεση η συγκεκριμένη αποτελεί το σημαντικότερο και πληρέστερο δείγμα των οχυρώσεων αυτού του τύπου στο Αιγαίο.

.

Palamari 3 -Skyros

.

 

Δεν ξέρω βέβαια αν καταλαβαίνετε όλοι όσοι κι όσες διαβάζετε αυτές τις γραμμές τη σημασία του γεγονότος. Απ’ την εμπειρία μου παρατηρώ πως κυρίως τα ευρήματα από χρυσό τραβούν την προσοχή των περισσοτέρων σπό ‘μας στα μουσεία, έτσι δεν είναι; Κι εγώ σας γράφω για οχυρώσεις…Πως να κρατήσω αμείωτη την προσοχή σας λοιπόν; Δύσκολο εγχείρημα, Αλλά θα το προσπαθήσω. Θα φτάσουμε πάντως και στο χρυσό. σας το υπόσχομαι. Υπομονή… Ως τότε θα προσπαθήσω με απλά λόγια όπως κάνω πάντα, να σας  εξηγήσω γιατί είναι τόσο σπουδαία αυτή η οχύρωση, συμβουλευόμενη τις πηγές μου. Είναι λοιπόν επειδή «αποτελεί μια σοβαρή ένδειξη ότι η πόλη συμμετείχε στις πολύ σημαντικές κινήσεις και διεργασίες στο Αιγαίο των μέσων της 3ης π.Χ. χιλιετίας, κινήσεις που είχαν να κάνουν με την επέκταση των επαφών, την αύξηση του  διαμετακομιστικού εμπορίου και την κορύφωση των μεταλλουργικών δραστηριοτήτων«.

.

Palamari 4 -Skyros

Αρχαιολογικός χώρος Παλαμαρίου Σκύρου-Τομέας Β’

.

Έχουμε να κάνουμε δηλαδή με έναν παραθαλάσιο οικισμό (αν θέλετε μπορείτε εδώ να δείτε ένα σχετικό video) χτισμένο τρεις χιλιάδες χρόνια περίπου π.Χ , που είχε ένα λειτουργικότατο λιμάνι κι οι κάτοικοί του έρχονται σ’ επαφή με άλλους κατοίκους των νησιών του Αιγαίου, αλλά και της ηπειρωτικής χώρας. Ο οψιανός (οψιδιανός) απ’ τη Μήλο και την Καππαδοκία που βρέθηκε εκεί αποδεικνύει ακριβώς αυτές τις εμπορικές συναλλαγές. Γενικώς υπάρχουν πολλά αντικείμενα που τεκμηριώνουν πέραν πάσης αμφιβολίας την ενασχόληση των γηγενών με την μεταλλουργία. Φαίνεται πως κάποιοι απ’ αυτούς ήταν τεχνίτες με εξιδίκευση στη μετατροπή, τον καθαρισμό και την ανακύκλωση μετάλλων, αλλά κανένα στοιχείο πως στο Παλαμάρι γινόταν απ’ τους ντόπιους παραγωγή μετάλλου από μετάλλευμα.

.

Ευρήματα απ' το Παλαμάρι -Αρχαιολογικό Μουσείο Σκύρου 2

Χάλκινα κοσμήματα απ’ την περιοχή Παλαμαρίου: περόνες και περιβραχιόνιο – Αρχαιολογικό Μουσείο Σκύρου

.

Χρησιμοποιούσαν χαλκό και μόλυβδο, βρέθηκαν τμήματα από δύο αργυρές περόνες και κρίκοι χρυσού ενωτίου (χρυσά σκουλαρίκια δηλαδή). Να που φτάσαμε και στον χρυσό λοιπόν. Κρατάω τις υποσχέσεις μου, όπως διαπιστώνετε. Οι περισσότεροι πιστεύω υποθέτουμε πως όταν οι αρχαιολόγοι ξεθάβουν χρυσά ευρήματα ζουν τις καλύτερες στιγμές τους. Είναι όμως έτσι; Να τι εξομολογήθηκε μία εκ των αρχαιολόγων της ανασκαφικής ομάδας* και συγγραφέας των περισσοτέρων επιστημονικών άρθρων για το θέμα, η κυρία Λιάνα Παρλαμά, η οποία βρήκε τους εν λόγω χρυσούς κρίκους σε άρθρο της που μπορείτε να διαβάσετε κι εσείς εδώ : «Οταν βγάλαμε δύο χρυσά σκουλαρίκια μια μέρα στο Παλαμάρι της Σκύρου, μπορώ να πω ότι στενοχωρήθηκα. Δεν έδειξα καμία έκπληξη, κανένα ενθουσιασμό, στους εργάτες είπα πως αν το μάθουν παραέξω θα βουίξει το χωριό. Τα πήρα και τα έβαλα αμέσως στην έκθεση του μουσείου χωρίς να πω τίποτα. Αντιθέτως, πανηγυρίσαμε όλη η ομάδα όταν βρήκαμε μια διπλή μήτρα των μέσων της 3ης χιλιετίας π.Χ., γνωρίζοντας πως μόνο άλλη μια υπάρχει αυτής της εποχής. Ηταν για χάλκινα βέλη τόξου. Η ανασκαφή δεν είναι ποτέ έργο ενός ανθρώπου. Είναι δουλειά ομαδική. Κανένας αρχαιολόγος δεν μπορεί να πει όπως ο Σλήμαν «βρήκα τις Μυκήνες»«.

.

Palamari 5-Skyros

.

Στο Αρχαιολογικό Μουσείο Σκύρου τα είδα λοιπόν κι εγώ αυτά τα χρυσά σκουλαρίκια, αλλά καλύτερα να σας γράψω τη συνέχεια την επόμενη φορά και να σας αναφέρω τότε περισσότερα στοιχεία γι’ αυτούς τους πολύ μακρινούς προγόνους μας και τη ζωή τους.

Καλό μήνα να ‘χουμε.

.

(συνεχίζεται εδώ)

.

*Η ανασκαφική ομάδα αποτελείται απ’ τους: Μαρία Δ. Θεοχάρη, Λιάνα Παρλαμά, Ελισσάβετ Χατζηπούλιου, Σταμάτη Μπονάτσο, Χριστίνα Ρωμανού και Γιάννη Μάνο.

**Όλες οι φράσεις με πλάγια γράμματα προέρχονται απ’ το Eνημερωτικό Φυλλάδιο της Επιστημονικής Επιτροπής Παλαμαρίου Σκύρου.

***Οι φωτογραφίες τραβήχτηκαν από μένα τον Ιούλιο του 2016 κι έχουν ανέβει στο flickr.

.

.

.

.

.

Α.Σ.Τ.Ο. -Επικοινωνούμε : Οι Αντιεφησυχαστικοί Ονειροπόλοι της Πάτρας

•Ιουλίου 31, 2016 • 1 σχόλιο

.

.

«Παίρνετε μιά ντουζίνα ονειροπόλους και τους βάζετε από βραδύς να μουσκέψουν σε παγωμένη μπύρα. Την άλλη μέρα τους ανακατεύετε με άλλη μία ντουζίνα αντιεφησυχαστικούς και τους ανακατεύετε καλά ώστε να επικοινωνήσουν καλά από όλες τις πλευρές. Τέλος, τους βάζετε σε σιγανή φωτιά, που όμως κάθε τόσο δυναμώνει. Απαραίτητα σας χρειάζετε και μία χορωδία για … συγκάλυψη και τέμπο στο βράσιμο. Επίσης χρειαζόμαστε και άτομα με μεγάλη φαντασία, μιας και συνταγή δεν υπάρχει, καθώς και μερικές ομάδες έτοιμες για βιωματικές εμπειρίες… Έτοιμος ο Α.Σ.Τ.Ο.-επικοινωνούμε«.

.

13502964_10208588883752896_1946268573313732804_o

.

Έτσι περιγράφουν οι ίδιοι στον ιστότοπό τους που θα βρείτε εδώ, τη γέννηση του Συλλόγου τους, που ξεκίνησε το 2000 και λειτουργεί ήδη δεκαέξι συναπτά έτη. Τους γνώρισα τον περασμένο Ιούνιο όταν με τον Γιώργο Τριανταφύλλου, στενό μου φίλο και σκηνοθέτη της ταινίας «Άγγιξέ με» και τους ηθοποιούς Βούλα Κώστα και Γιάννη Αποστολίδη, πήγαμε στην Πάτρα για την προβολή της προαναφερόμενης ταινίας στο σημαντικό τους Διεθνές Φεστιβάλ. Ψάχνοντας την Βαλτετσίου και τον αριθμό 3 φτάσαμε σε μια αυλή γεμάτη φιλόξενους ανθρώπους.

.

13502707_1035591319859212_797981125523649856_o

.

Με κέφι, ενθουσιασμό και περηφάνεια μας ξενάγησαν στους χώρους που δραστηριοποιούνται οι ομάδες του Συλλόγου τους που δεν είναι λίγες (Ομάδα Ταινιών Μικρού Μήκους, Ομάδα Καλλιτεχνικού Εργαστηρίου, Ομάδα Φωτογραφίας και άλλες που θα είδατε όσες κι όσοι παρακολουθήσατε το αρχικό video αλλά μπορείτε κι εδώ να μάθετε περισσότερα γι’ αυτές), μας εξήγησαν τι δυσκολίες αντιμετώπισαν κυρίως με το κτήριο για το οποίο χρειάστηκαν αρκετές επισκευές και μας έκαναν να νιώσουμε μέλη της όμορφης παρέας τους.

.

13522954_1035309936554017_8998686827382060296_o

.

Η αλήθεια είναι πως από τότε ήθελα να γράψω κάτι γι’ εκείνες κι εκείνους που γνωρίσαμε την μοναδκή νύχτα που βρεθήκαμε κοντά τους. Είχα τραβήξει μάλιστα γι’ αυτό το σκοπό και πολλές φωτογραφίες με το κινητό, αλλά τελικά χρησιμοποιώ εδώ τις δικές τους (της Tile Kanalias κυρίως) απ’ την αντίστοιχη ομάδα που έχουν στο Facebook, λόγω καλύτερης ποιότητας. Δεν θα ‘θελα ν’ αδικήσω τα έργα τους.

.

13522000_10208320768029364_5073046930268183596_n

.

Είμαι απ’ τους ανθρώπους που τους αρέσουν οι συνέργειες, οι συλλογικότητες, η ιστορία που γράφουν οι παρέες όπως λέει κι ο αγαπημένος στίχος του κυρ Νιόνιου. Δεν πετυχαίνει πάντα η «συνταγή», το ξέρω από προσωπική εμπειρία άλλωστε, αλλά η δική τους πέτυχε κι είναι σπουδαίο που κατάφεραν τόσα πολλά όλα αυτά τα χρόνια. Κοντά τους περάσαμε μια απ’ τις πιο όμορφες νύχτες του φετινού καλοκαιριού και τους εύχομαι, όπως άλλωστε έκαναν και οι συντελεστές της ταινίας που έγινε η αφορμή της γνωριμίας μας μαζί τους, να συνεχίζουν και να προοδεύουν. Μακάρι κάποια στιγμή να τα ξαναπούμε από κοντά. Συγχαρητήρια σε όλους σας κι ευχαριστούμε για την ζεστασιά με την οποία μας υποδεχτήκατε. Δεν το ξεχνάμε… Να είστε καλά.-

.

.

.

.

.

 
Follow

Ενημερωθείτε για κάθε νέα δημοσίευση στο email σας.

Μαζί με 3.086 ακόμα followers